#148 PISA-scores blijven maar zakken: wij spraken de leraren

Waarom kunnen onze kinderen steeds slechter lezen?

Bijna vier op de tien Nederlandse vijftienjarigen halen het basisniveau lezen niet meer. Tot 2012 hoorde Nederland nog bij de wereldtop; inmiddels zakte de leesscore en zitten we in Europa bijna onderaan. Het Ministerie van OCW belooft beterschap "over drie jaar", maar het vorige miljardenplan leverde volgens de staatssecretaris zelf onvoldoende op. Wat gaat hier mis?

Iedereen heeft een schuldige klaar: de smartphone. Maar waarom zakt Nederland dan zo veel harder dan landen waar kinderen net zo vaak op hun telefoon zitten? In deze aflevering leggen we de cijfers onder het vergrootglas en in de voorbereiding gingen we in gesprek met de mensen die elke dag voor de klas staan. Zij vertellen wat er verdwenen is uit het leesonderwijs, waarom begrijpend lezen een trucje werd en wat er volgens hen écht nodig is om het tij te keren.

Een aflevering voor iedereen die wil weten of dit een onderwijsprobleem is, of een maatschappelijk probleem dat we stilletjes bij de school hebben neergelegd.

Deze aflevering werd gemaakt met ondersteuning van Wim Brons van remotepodcast.nl. Een aanrader voor als je op afstand een podcast wil maken met fantastische geluidskwaliteit.

Zoals je van Studio Tegengif verwacht proberen we complexe zaken toegankelijk te bespreken.

Wil je ons steunen? Dat kan: je kunt vriend van de show worden: https://vriendvandeshow.nl/studio-tegengif

***SHOWNOTES***

Kamerbrief Resultaten PISA-2025
https://app.1848.nl/static/pdf/b0/81/b0815b8a696fca7e050c6cedc601c6ac33244b2b.pdf

VO-raad – PISA bevestigt noodzaak gezamenlijke aanpak van taal- en leesonderwijs
https://vo-raad.nl/nieuws/pisa-bevestigt-noodzaak-gezamenlijke-aanpak-van-taal-en-leesonderwijs

VO-raad – Staatssecretaris plaatst lezen en taal met stip bovenaan de agenda
https://vo-raad.nl/nieuws/staatssecretaris-plaatst-lezen-en-taal-met-stip-bovenaan-de-agenda

Erasmus Universiteit Rotterdam – Waarom gaat de leesvaardigheid van Nederlandse jongeren achteruit?
https://www.eur.nl/nieuws/waarom-gaat-de-leesvaardigheid-van-nederlandse-jongeren-achteruit

IO+ – "Kilometers breed, centimeters diep": ons onderwijs deugt niet
https://ioplus.nl/nl/posts/kilometers-breed-centimeters-diep-ons-onderwijs-deugt-niet

ESB – Dalende leerprestaties aanleiding tot aanpassing onderwijscurriculum
https://esb.nu/dalende-leerprestaties-aanleiding-tot-aanpassing-onderwijscurriculum/

ESB – Snel herstel uit leescrisis mogelijk, tonen Japan en Turkije
https://esb.nu/snel-herstel-uit-leescrisis-mogelijk-tonen-japan-en-turkije/

Universiteit Leiden – Sturen op Begrip: Effectief Leesonderwijs in Nederland
https://scholarlypublications.universiteitleiden.nl/access/item%3A3567188/download

Tweede Kamer – Initiatiefnota "Lezen voor je leven"
https://berthub.eu/tkconv/getraw/2025D29435

NOS – Boekenweek van start, leesvaardigheid jongeren blijft zorgenkindje
https://nos.nl/l/2559236

Hart van Nederland – Bijna 4 op de 10 scholieren halen het basisniveau lezen niet
https://www.hartvannederland.nl/advies-en-tips/opvoeding/artikelen/scholieren-basisniveau-lezen

DutchNews – Dutch children's literacy falls further behind European average
https://dutchnews.nl/2026/09/dutch-childrens-literacy-falls-further-behind-european-average

Allecijfers.nl – PISA-scores per land
https://allecijfers.nl/pisa-scores/