Podcast | BNR

De Europese Unie zet stappen richting een pakket aan tegenmaatregelen ter waarde van 93 miljard euro, als antwoord op de door Donald Trump aangekondigde importheffingen. Europese leiders zijn opvallend eensgezind: ‘Chantage tussen vrienden is uiteraard onaanvaardbaar’, zegt de Franse minister van Financiën. Op een aanstaande top in Brussel moeten de 27 EU-leiders besluiten nemen over het vergaande heffingenbeleid, terwijl de inzet blijft om de-escalatie en dialoog te zoeken.

De spanningen tussen de EU en de VS lopen verder op nadat Trump dit weekend met nieuwe importheffingen dreigt als de VS Groenland niet in handen krijgt. De Europese reacties lopen uiteen; vanuit de instanties klinkt de-escalerende taal, vanuit de hoofdsteden wat meer frustratie. 'Chantage tussen vrienden is onaanvaardbaar', zegt bijvoorbeeld de Franse minister van Financiën. Als Europa terugslaat, wat kán de EU precies doen? Haalt Brussel alsnog de handelsbazooka van stal, of vestigt de Europa op diplomatieke oplossingen tussen de besneeuwde bergtoppen in Davos? Want daar begint vandaag de jaarlijkse editie van het World Economic Forum. De gast met wie de meeste genodigden een praatje willen maken: Donald Trump.

Trump wil Groenland in plaats van Nobelprijs | Nieuwe dreiging van handelsoorlog | EU probeert het toch weer te sussen

Kunnen we de oceanen redden door vis te eten die nooit heeft gezwommen? Het Nederlandse bedrijf Monkeys uit de Sea presenteert een primeur met ‘s werelds eerste naakte visfilet, op basis van plantaardige ingrediënten. Deze aflevering in het kort: ☑️ De eerste imitatie-visfilet zonder paneermeel. ☑️ De schokkende cijfers over overbevissing ☑️ 2025 gaat de boeken in als een alarmerend warm recordjaar. Onze oceanen zijn er beroerd aan toe. Met een overbevissing van maar liefst 70 tot 80 procent stevenen we af op een gigantisch tekort aan vis in 2050. Thijs Wullems van Monkeys by the Sea weigert lijdzaam toe te kijken en brengt een innovatie naar de studio. Hij presenteert hier namelijk de allereerste 'naakte' visfilet. Geen gepaneerde stick die smaakt naar karton, maar een product van mycoproteïnen met de echte 'flakiness' en zilte smaak van de zee, inclusief de broodnodige Omega 3-vetzuren uit algen. Luister ook | De klimaatlessen van Frank Holleman zijn een hit op Instagram Het bedrijf laat zien dat duurzaamheid niet saai hoeft te zijn, maar juist high-tech en smakelijk. Door gebruik te maken van reststromen van tarwe en maïs creëert Monkeys by the Sea een vezelstructuur die volgens hen zelfs de meest kritische chef-kok kan overtuigen. We bespreken waarom het zo lang heeft geduurd voordat de visvervanger zijn 'jasje' uit durfde te doen en wat de visserijlobby van deze ontwikkeling vindt. Is de consument klaar om de overstap te maken van de wilde vangst naar een filet die gebrouwen is in een lab? De tijd dringt, want de vis raakt simpelweg op. Luister ook | Diederik Samsom: klimaatdoelen zijn nog steeds haalbaar Ondertussen tikt de klimaatklok genadeloos door, zo benadrukt ons groene geweten Nikki Trip. De cijfers van de Europese klimaatdienst Copernicus liegen niet: de aarde warmt veel sneller op dan de modellen hadden voorspeld. We zitten inmiddels al ruim boven de kritieke grens van anderhalve graad. Een wrange paradox is dat de schonere scheepvaart, die minder luchtvervuiling uitstoot, ervoor zorgt dat de zon meer kracht heeft om de oceanen verder op te warmen. Het is een urgente oproep aan wereldleiders: stop de treuzelstand en kies voor actie voordat het ijs definitief gesmolten is.

Ongeveer één op de vier verzuimdagen wordt veroorzaakt door stressgerelateerde klachten. In ‘De top van Nederland’ een uitgebreid gesprek met Gijs Coppens, GZ-psycholoog en oprichter van het platform voor mentaal welzijn OpenUp. Presentator Thomas van Zijl vraagt hem hoever de verantwoordelijkheid van de werkgever reikt om het personeel mentaal gezond te houden.

De mentale gezondheid van jongeren gaat achteruit. Angstklachten, somberheid en stress komen steeds vaker voor onder kinderen en tieners. Dat blijk uit de Monitor Mentale Gezondheid van RIVM en het Trimbos Instituut. Vaak worden sociale media in verband gebracht met die klachten, maar is die relatie echt zo eenvoudig? En kan een verbod op platforms als TikTok, Snapchat en Instagram jongeren daadwerkelijk beschermen?

Nederland zakt langzaam weg in de modder en de vastgoedsector houdt zijn hart vast. Wat is de impact van bodemdaling en paalrot voor eigenaren en beleggers? Deze aflevering in het kort: ☑️ De enorme omvang van de funderingsschade in Nederland. ☑️ De werking van het nieuwe Fonds Duurzaam Funderingsherstel. ☑️ Zo’n 12.000 corporatiebewoners blijken eigenaar van ander huis De Nederlandse vastgoedmarkt staat voor een uitdaging van ongekende omvang. Bijna 500.000 gebouwen kampen momenteel met funderingsproblemen, een aantal dat naar verwachting zal groeien tot bijna 800.000 in 2050. In deze aflevering spreken we daarover met Dick de Jong van het Kenniscentrum Aanpak Funderingsproblematiek. Door een combinatie van extreme droogte en een dalende grondwaterstand komen eeuwenoude houten palen droog te staan, met paalrot en gapende scheuren tot gevolg. Voor veel eigenaren komt de rekening als een donderslag bij heldere hemel, vaak oplopend tot boven de ton. Luister ook | Hoe toparchitect Nanne de Ru de Kuip wil opknappen Tijdens het gesprek duiken we in de technische en financiële oplossingen die beschikbaar zijn. Het onlangs gelanceerde Fonds Duurzaam Funderingsherstel moet verlichting bieden, maar is de huidige aanpak wel voldoende om de getroffen woningvoorraad te redden? We bespreken waarom de problematiek zich niet langer beperkt tot de bekende veengebieden en wat de impact is op de waardebepaling van vastgoed. Hoe herken je bijvoorbeeld de risico's en wat zijn de stappen naar een fundering die weer decennia mee kan? Luister ook | Duncan Stutterheim: van feesten naar vastgoed Opvallend nieuws komt van het Centraal Planbureau. Bijna 12.000 mensen huren een sociale woning, terwijl ze zelf óók een of meerdere huizen bezitten. In de meeste gevallen gaat het niet om een toevalstreffer, maar lijkt het simpelweg te botsen met waar die goedkope woningen voor bedoeld zijn. De cijfers roepen wel vragen op over de eerlijke verdeling van schaarse huurwoningen.

Het traditionele nieuwjaarsartikel van de secretaris-generaal van Economische Zaken, Sandor Gaastra, is verschenen in het economisch vakblad ESB. De titel: ‘Geopolitieke macht heeft economische waarde’. Macro-econoom Arnoud Boot las het artikel ook, en is het daarmee eens.

Trump vergroot de macht van de Amerikaanse president steeds meer. Hoe zorgelijk is dat en hoe moet Europa acteren? Ik bespreek het zo met buitenlandcommentator Bernard Hammelburg.

Van handelsoorlog tot opvolgingsproblemen en van geldinjectie tot overname: presentator Thomas van Zijl gaat in gesprek met én over het mkb aan de hand van een actueel onderwerp. Zo krijg je via 'Mkb praat mee’ elke werkdag weer een nieuw inzicht over ondernemerschap. Vandaag gaat het over Blue Monday – door criticasters vaak afgedaan als onzin. Dit bespreken we met Jur Nijman, eigenaar van 'Van Verre reizen'.