Tech Update | BNR

OpenAI-topman Sam Altman nam het Pentagon-contract over van Anthropic nadat die AI-ontwikkelaar niet wilde leveren want dat ministerie wilde, waarna Altman toegaf dat die actie overhaast was en hij ook niet louter zou luisteren naar het Pentagon. In een gesprek met OpenAI-medewerkers heeft hij echter nogmaals zijn eigen woorden verdraaid. Joe van Burik vertelt erover in deze Tech Update. Verder in deze Tech Update: Apple heeft nog meer nieuwe spullen onthultd na de iPhone 17E en nieuwe iPad Air nu ook onder meer een vernieuwde MacBook Air, en zal naar verluidt nog volgen met de MacBook Neo vandaag See omnystudio.com/listener for privacy information.

Vanaf volgende week mag iedere gebruiker de geheugenfunctie gebruiken, die nu alleen nog voor betalende gebruikers beschikbaar is. Hierdoor onthoudt chatbot Claude de context van gesprekken. Anthropic hoopt op deze manier het snel groeiende aantal gebruikers aan zich te binden. Sinds de Pentagon-rel gaan de gebruikersaantallen flink omhoog en wordt de app vaker gedownload dan de app van concurrent ChatGPT. Rosanne Peters vertelt erover in deze Tech Update. De deal tussen Donald Trump en Anthropic twee klapte een aantal dagen geleden omdat het AI-bedrijf niet wil dat het Pentagon hun modellen gebruikt als het gaat om massasurveillance en de ontwikkeling van autonome wapens. Om veiligheidsredenen wilde Anthropic hier een stokje voor steken, maar dat kon Trump niet waarderen. De deal werd verbroken en het Pentagon gaat voortaan de modellen van concurrent OpenAI gebruiken binnen geheime netwerken.  Verder in deze Tech Update: Meta stuurt fragmenten gemaakt door gebruikers met slimme brillen door naar een bedrijf in Kenia  See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Hooggerechtshof weigert te luisteren naar een verzoek van computerwetenschapper Stephen Thaler, die auteursrecht wil claimen op kunst gemaakt door AI. Dat is het hoogste orgaan dat weigert om daar gehoor aan te geven. Joe van Burik vertelt erover in deze Tech Update. Verder in deze Tech Update: Na de breuk met het Pentagon wordt AI-bedrijf Anthropic op nog bredere schaal in de ban gedaan terwijl OpenAI diens plek inneemt ChatGPT-app wordt extreem vaker verwijderd en gereviewbombed, terwijl Claude van Anthropic juist in App Store bovenaan komt te staan See omnystudio.com/listener for privacy information.

De meeste Nederlandse gemeente krijgen een nieuwe deal van Microsoft voor hun digitale diensten, daar wordt nu aan gewerkt via een collectieve overeenkomst met Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG), zo meldt Binnenlands Bestuur vandaag. Joe van Burik vertelt daarover in deze Tech Update. Verder in deze Tech Update: Apple heeft de iPhone 17E onthuld als nieuw instapmodel, met 256 GB opslag (het dubbele ten opzichte van de 16E) voor 719 euro (dezelfde startprijs als de 16E een jaar geleden) See omnystudio.com/listener for privacy information.

OpenAI-baas Sam Altman zegt dat het sluiten van de nieuwe deal met het Pentagon 'absoluut overhaast' is gegaan. Toch zegt hij dat de overeenkomst 'sterk' is en de grenzen van het AI-bedrijf duidelijk. Dat is opmerkelijk, omdat diezelfde grenzen juist de reden waren dat de deal met Anthropic eerder die dag klapte. Rosanne Peters vertelt erover in deze Tech Update. Het Pentagon mag in verschillende scenario's dus geen gebruik maken van OpenAI's modellen, denk aan massale binnenlandse surveillance, autonome wapensystemen en geautomatiseerde beslissingen met 'grote gevolgen'. Volgens OpenAI heeft het Pentagon dit ook opgenomen in hun overeenkomst. Toch waren deze grenzen onacceptabel toen Anthropic deze stelde. De nieuwe deal roept vragen op over de gang van zaken en wat hier precies de verschillen zijn. Verder in deze Tech Update: In de gemeente Heerlen moet AI gaan voorspellen waar de pleuris precies gaat uitbreken    See omnystudio.com/listener for privacy information.

GPT-NL, het AI-taalmodel dat doelgericht is ontwikkeld voor Nederland door TNO, ict-coöperatie SURF en het Nederlands Forensisch Instituut, wordt nu getest door de eerste klanten. Je hoort daarover Joe van Burik in deze Tech Update met toelichting van Saskia Lensink, projectleider van GPT-NL.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Samsung heeft de nieuwe S26 reeks uitgebracht: de Galaxy S26, de S26+ en de S26 Ultra. De meest opvallende functie is het nieuwe Privacy Display op de S26 Ultra. Met dit scherm kan je bij het invullen van wachtwoorden of krijgen van meldingen instellen dat er niet van de zijkant kan worden meegelezen. Ook werken de S26-telefoons meer met AI en zijn er nieuwe AI-functies beschikbaar. Rosanne Peters vertelt erover in deze Tech Update. Steeds meer taken worden geautomatiseerd, zoals via de nieuwe functie Now Nudge. Krijg je bijvoorbeeld een appje over een afspraak op een bepaalde datum, wordt er voorgesteld dit gelijk in je agenda te zetten. Voor de S26 betaal je duizend euro, en voor het duurste model S26 Ultra vijftienhonderd euro. Verder in deze Tech Update: In 95 procent van de gevallen kiezen ChatGPT, Claude en Gemini voor nucleaire oorlog in wargamesimulaties, blijkt uit Brits wetenschappelijk onderzoek See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nederlandse onderzoekers van TNO hebben samen met het Franse Airbus een technische mijlpaal bereikt: een stabiele laserverbinding tussen een vliegtuig en een satelliet op 36.000 kilometer hoogte. De datasnelheid: 2,6 gigabit per seconde. Ter vergelijking: dat is meer dan twee keer zo snel als de maximale snelheid van 5G op een smartphone. De proef vond plaats in december 2025. TNO ontwikkelde de optische en regeltechnologie; Airbus integreerde die in de zogeheten UltraAir-terminal aan boord van het vliegtuig. In totaal werden 31 succesvolle verbindingen tot stand gebracht, elk 6 tot 14 minuten lang. Supersnel wifi in het vliegtuig is voorlopig nog toekomstmuziek. TNO benadrukt dat de technologie in eerste instantie militaire doeleinden dient. Een laserbundel is van nature veel moeilijker te onderscheppen of te verstoren dan traditionele radiofrequente satellietverbindingen, een cruciaal voordeel voor defensieoperaties waarbij veilige datacommunicatie essentieel is. Civiele toepassingen, zoals hogesnelheidsinternet voor passagiers, staan wel op de roadmap. Maar daarvoor moet de UltraAir-terminal eerst kleiner en goedkoper worden. De timing van de aankondiging is veelzeggend. Zowel TNO als Airbus framen het project nadrukkelijk als een kwestie van Europese strategische autonomie in satellietcommunicatie. Het project is gefinancierd door TNO, Airbus, het Netherlands Space Office en het Duitse DLR. Volgens de partijen is het een belangrijke technologie voor Europese technologische onafhankelijkheid. "Veilige lasercommunicatie is essentieel voor zowel defensieoperaties als civiele connectiviteit," zegt Kees Buijsrogge, Director of Space bij TNO. "Door hierin voorop te lopen, versterken we Europa's veiligheid en autonomie."  See omnystudio.com/listener for privacy information.

OpenAI blokkeerde vorig jaar al de toegang tot ChatGPT voor de gebruikster die eerder deze maand acht mensen én zichzelf doodschoot in Canada, de 18-jarige Jesse van Rootselaar. Maar het bedrijf deed geen melding bij de autoriteiten van verdacht gedrag en lijkt ook niet voornemens bij dit soort situatie dat wél te gaan doen, blijkt na gesprekken met de Canadese autoriteiten. Joe van Burik vertelt erover in deze Tech Update. Verder in deze Tech Update: Anthropic heeft een ultimatum opgelegd gekregen door de Amerikaanse defensieminister Pete Hegseth, om hun AI-technologie ook beschikbaar te stellen voor de ontwikkeling van autonome wapens en massasurveillance See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Nederlandse tegenhanger van Nvidia, want zo wordt chipmaker Axelera AI genoemd, heeft een flinke investeringsronde binnengehaald. 250 miljoen dollar gaat er naar deze chipmaker uit Eindhoven, hebben ze daar net zelf bekendgemaakt. Joe van Burik vertelt erover in deze Tech Update. Verder in deze Tech Update: Telegram is effectief al verboden in Rusland en nu is door een krant onder bestuur van de Russische autoriteiten een onderzoek naar topman Pavel Durov aangekondigd, die eerder nog lange tijd in Frankrijk werd vastgehouden See omnystudio.com/listener for privacy information.