Met Hertz en ziel

Els De Hondt hoorde jarenlang steeds minder, ze verloor af en toe haar evenwicht en had net hetzelfde zien gebeuren bij haar moeder. Na een lang traject kreeg ze een naam voor wat er aan de hand was: DFNA9. In deze aflevering gaan we in gesprek met Els De Hondt, voorzitster van patiëntenvereniging De Negende Van, en Prof. dr. Vincent Van Rompaey, adjunct-diensthoofd NKO aan het UZA en professor aan de Universiteit Antwerpen. Prof. Van Rompaey leidt pioniersonderzoek naar gentherapie voor DFNA9.

Wat als het geluid van de stofzuiger letterlijk pijn doet aan je oren? Een fietstocht maken durf je niet goed meer vanwege de harde wind. De kapper vermijd je omdat de haardroger te luid tegen je oren zal blazen.  Voor mensen met hyperacusis is dit de dagelijkse realiteit. Alledaagse geluiden worden niet zomaar als 'storend' ervaren, maar komen binnen als een fysieke knal. In de 25e aflevering van onze podcastbespreken we hyperacusis of geluidsgevoeligheid met Ken Ceulemans.  Hij is psycholoog en ervaringsdeskundige bij Doctorandus in C.  

Hoe wordt het gehoor van kinderen in Vlaanderen, Brussel en Nederland opgevolgd vanaf de geboorte? Waar liggen de verschillen in de aanpak tussen deze landen en wat kunnen we van elkaar leren? En hoe ziet het traject eruit zodra een kind de lagere schoolleeftijd bereikt en er mogelijk een doorverwijzing naar verdere revalidatie nodig is? In deze aflevering bespreken we het cruciale belang van vroege screening en kijken met een brede blik over de landsgrenzen heen—van de lokale praktijk in de Lage Landen tot de klinische protocollen in de Verenigde Staten. We gingen hierover in gesprek met een panel van experten: ·        Maaike Deschoemaeker – Adviserend arts Medisch Beleid bij Opgroeien. ·        Anja Lameir – Stafmedewerker bij Kind en Gezin. ·        Liesbet Ruytjens – Klinisch fysicus audioloog bij Auris (Nederland). ·        Birgit Philips – Principal research audiologist. ·        Lisa Park, Au.D. – Afdelingshoofd pediatrisch CI-centrum en Associate Professor aan de UNC School of Medicine (USA). Samen analyseren zij de volledige keten van zorg: van de eerste gehoortesten bij de baby tot de complexe weg naar een cochleair implantaat (CI) en de langdurige auditieve ontwikkeling van het kind.

Sinds 1 januari 2026 wordt een cochleair implantaat bij mensen met een éénzijdige ernstig gehoorverlies terugbetaald in België. Wij vroegen ons af welke resultaten mensen kunnen verwachten mét een CI en welke uitdagingen dit meebrengt voor audiologen. Voor het eerst in onze podcastgeschiedenis hebben we een specialist uit de Verenigde Staten te gast: audioloog en onderzoeker Margaret Dillon van de University of North Carolina. Wij spreken over haar ervaringen met unilaterale CI-aanpassing en bimodaal horen. We gaan dieper in op haar onderzoek bij mensen met éénzijdige doofheid of éénzijdig ernstig gehoorverlies. En we krijgen tips and trics om deze groep optimaal te ondersteunen.  

Een eerste aanval van Ménière komt voor iedereen onverwacht... Wat kan je dan doen als zorgverlener, audioloog of gewoon als mens? In deze aflevering gaan we in gesprek met Dr. Claudia De Valck, NKO-arts en onderzoeker, en Monique Schaetsaert, ervaringsdeskundige en voorzitster van de patiëntenvereniging Ménière. We bespreken:  ▪ De klinische kernsymptomen van Ménière  ▪ Het belang van beweging en vestibulaire revalidatie  ▪ De rol van audiologen bij begeleiding en hoorzorg  ▪ Psychosociale impact en interdisciplinaire ondersteuning  ▪ En de opvallende link tussen Van Gogh en Ménière Voor zorgverleners die hun kennis willen verdiepen én praktijkgericht willen handelen.

We hebben het over AI die mee zal bepalen hoe hoortoestellen worden afgesteld, over gehoortesten die je binnenkort misschien gewoon thuis uitvoert, en over chatbots die patiënten ondersteunen wanneer de arts even niet beschikbaar is. Zelfs over robots die kinderen tijdens een audiometrie afleiden met spelletjes — zodat de meting soepeler verloopt. En dan komt de hamvraag: is dit bedreigend of bevrijdend? Gaan we als audiologen of audiciens vervangen worden? Of krijgen we net meer ademruimte om er écht te zijn voor onze patiënten?  We spraken hierover met Jan-Willem Wasmann, audioloog aan het RadboudUMC in Nijmegen en stichter van Computational Audiology Network.

Mensen met een gehoorverlies kunnen geluiden horen via hoortoestellen of cochleaire implantaten. Maar geluiden horen is niet alles, we willen de geluiden ook herkennen. En vooral, we willen verstaan wat iemand zegt, niet enkel horen dat hij praat. Dan is hoortraining nodig. Prof. dr. Astrid Van Wieringen vertelt dat verstaan een actief proces is dat veel oefening vraagt. Binnen KULeuven ontwikkelde ze een App waarmee mensen dagelijks hun gehoor kunnen trainen.

Hoe is het om doof of slechthorend te zijn? Hoe word je als kind omkaderd? Waar loop je tegenaan als tiener? Hoe bouw je je verdere leven uit? Hoe is ons onderwijs hierop georganiseerd? Waar schieten we te kort? Welke grote uitdagingen liggen er nog open en waarmee kan onze overheid hierin nog meer in ondersteunen? We spraken erover met Leo De Raeve (ONICI, CIICA), hij is de warme vertegenwoordiger van deze grote groep mensen en met zijn jarenlange expertise probeert hij mensen bij elkaar te brengen en wil hij de wereld hiervoor in beweging brengen.  En eerlijk? We wisten zelf niet dat er zoveel knappe netwerken bestaan die slechthorende en dove mensen bij elkaar brengen. Check hiervoor zeker onze shownotes via www.methertzenziel.com. Een must-hear-aflevering!  #ONICI #CIICA #hearingloss #hoornetwerkvlaanderen #podcast #methertzenziel #CI #deafness #gehoorverlies #doofheid #hearingaids #hoortoestellen

We duiken in de mysterieuze wereld van misofonie.  Ken je het nare gevoel wanneer iemand met zijn nagels over een bord krast? Of wanneer iemand net iets te hard met zijn vork over een bord schraapt? Wist je dat er ook mensen zijn die, zonder dat ze het willen en bijna zonder na te denken, zich kwaad of zelfs angstig voelen bij gesmak, geslurp of gesnif? Heb jij ook wel eens last van geluiden die je helemaal doen overkoken? Het tikken van een pen, iemand die luid ademt of iemand die chips eet? 

Wat betekent het om maar met één oor te kunnen luisteren in een wereld waar alles is afgestemd op horen met twee oren? Wat vertelt de wetenschap ons over de uitdagingen die mensen hierdoor ervaren? Welke behandelingen bestaan er? Hoe kunnen we mensen met één oor maximaal ondersteunen? Welke revalidatie bestaat er en hoe pak je dit aan? Welke verschillen zien we bij kinderen en volwassenen? Onze gasten Lot Van Deun, CI-expert en audioloog van UZ Leuven en Evi Horemans, logopediste en audiologe gespecialiseerd in gehoorrevalidatie, vertellen ons hoe zij deze problematiek aanpakken en verder willen zien evolueren. www.methertzenziel.com