BNR Nieuws Vandaag

President Volodymyr Zelensky is in Washington voor de uitvaart van senator Lindsey Graham én een ontmoeting met Donald Trump in het Witte Huis. Hij wil daarbij vooral extra Patriot-luchtverdediging en zwaardere sancties tegen Rusland binnenhalen, terwijl het Congres werkt aan de ‘Lindsey O. Graham Sanctions Act on Russia’. Volgens buitenlandredacteur Luc de Klerk moet Zelensky de Amerikaanse steun consolideren nu Oekraïne militair beter presteert en zijn positie bij Trump lijkt te verbeteren. Het zuidelijke Japanse eiland Kyushu is getroffen door een zware aardbeving met een magnitude van 7,1, dicht bij de stad Kumamoto. Geofysicus Rob Govers van de Universiteit Utrecht legt uit dat de vrijgekomen energie overeenkomt met circa 30 keer de bom op Hiroshima, wat leidt tot zware schade, branden en ingestorte gebouwen zoals een winkelcentrum waar tientallen mensen vastzitten. Hoewel Japan goed is voorbereid en veel gebouwen zijn versterkt, blijven oudere constructies kwetsbaar en wordt rekening gehouden met naschokken. Philips krijgt 168 miljoen euro terug van de Amerikaanse overheid aan onterecht betaalde importheffingen, na een uitspraak van het Hoge Gerechtshof dat Trumps heffingen onwettig waren. Beleidsadviseur Casper Roerade van Evofenedex schetst dat in totaal circa 160 tot 166 miljard dollar aan bedrijven wordt terugbetaald, waarvan al zo’n 86 miljard is uitgekeerd, en dat vooral Amerikaanse importeurs van record aanspraak kunnen maken. Tegelijkertijd blijven andere heffingen, zoals Section 232-tarieven op staal en aluminium, in stand en drukken die nog steeds op internationale handel. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In Zuid-Europa grijpen natuurbranden diep in op economie en samenleving, vooral in Frankrijk en Spanje. Rond Bordeaux leidt de rook tot gevaarlijke concentraties schadelijke stoffen en zijn meer dan 200.000 mensen geëvacueerd, terwijl in Spanje zeker 60.000 bewoners moesten vertrekken uit onder meer de provincies Ávila en Madrid. Onderzoek waarover Bertram de Rooij van Wageningen Universiteit spreekt, schat de jaarlijkse klimaatschade door natuurbranden in de EU op tientallen miljarden euro's, en dwingt tot een verschuiving van brandbestrijding naar preventie en brede klimaatadaptatieprogramma’s. Donald Trump zegt dat er ‘goede gesprekken’ lopen tussen de Verenigde Staten en Iran, maar Teheran ontkent formele onderhandelingen. Volgens Midden-Oosten correspondent Tara Kenkhuis wisselen beide kampen via bemiddelaars wel berichten uit, terwijl de VS door munitietekorten terughoudend moeten zijn met nieuwe bombardementen. Het bezoek van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu aan het Witte Huis moet intussen de steun voor Israël in de VS versterken, maar achter de schermen speelt de vraag hoeveel druk Trump op Netanyahu gaat uitoefenen over Iran en het geweld in Libanon en de Palestijnse gebieden. Op de markten staat een druk cijferseizoen centraal met resultaten van onder meer Philips, Basic-Fit, Unilever, ASM en NXP, terwijl de Federal Reserve aan een nieuwe rentevergadering begint. Unilever zet saneringen door en beleggers letten op de vraag of die kosten zich nu vertalen in betere prestaties, terwijl chipbedrijven als ASM en NXP profiteren van de sterke vraag in de sector. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In Duitsland staat de politieke discussie op scherp na de aanslag op de Pride in Berlijn. Bondskanselier Friedrich Merz roept op zich niet te laten intimideren, terwijl partijen twisten over migratie, veiligheid en de aanpak van islamistische milieus richting drie belangrijke deelstaatverkiezingen. De bosbranden in Spanje en Frankrijk breiden zich uit tot een ongekend brandseizoen, met tienduizenden evacués en grote gebieden in de as. Premier Pedro Sánchez spreekt van een klimaatcrisis en pleit voor een nationaal pact, terwijl Spanje-correspondent Jorn Lucaas waarschuwt dat heel Spanje door droogte en extreme hitte een ‘kruitvat’ is. Volgens vicevoorzitter van de Europese Commissie Teresa Ribera laat de reactie op de branden zien dat Europa onvoldoende is voorbereid op het ‘nieuwe normaal’ van klimaatverandering. Zij kondigt een ambitieuze Europese adaptatiestrategie aan, terwijl tegelijk in Polen een machtscrisis bij PiS de machtsbalans binnen Europees rechts en klimaat- en migratiedossiers in Brussel kan verschuiven. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In Berlijn is de verdachte van de aanslag tijdens de Pride door de politie doodgeschoten, nadat hij met een mes op agenten afrende in een volkstuincomplex in Spandau. Bij de aanslag kwamen één  gaat uit van een islamistisch motief. Terreurdeskundige Glenn Schoen wijst op tekortschietende beveiliging, eerdere fouten in het Duitse terreurbeleid en waarschuwt dat Pride-evenementen elders, zoals WorldPride in Amsterdam, rekening moeten houden met mogelijke copycats. Rond Bordeaux in Frankrijk woeden extreem zware bosbranden die de stadsgrenzen tot op 15 km zijn genaderd, vertelt Frankrijk-correspondent Eva Rammeloo. Meer dan 200.000 mensen zijn geëvacueerd, er is grote schade aan huizen en natuur en de branden zijn zo hevig dat ze een eigen vuurwolk en weersysteem creëren. President Emmanuel Macron houdt vandaag met ministers een spoedberaad, terwijl Frankrijk met hulp van andere EU-landen probeert de brand onder controle te krijgen. Op de olie- en gasmarkten dalen de prijzen nadat de Verenigde Staten en Iran hun luchtaanvallen voorlopig hebben opgeschort, terwijl tegelijkertijd een mogelijk uitzonderlijk sterke El Niño aanstaande is. Olie- en gasexpert Ronald de Zoete verwacht dat vooral de VS en Azië te maken krijgen met extremer weer, wat de aardgasprijzen daar snel kan ontregelen. Voor Europa zijn de gevolgen minder duidelijk, maar door schaarste aan LNG uit Qatar en stevige concurrentie met Aziatische afnemers kan het vullen van de gasvoorraden richting de winter alsnog spannend worden. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De regering-Trump voert nieuwe importheffingen in voor 60 landen, waaronder de EU, met tarieven van 10 en 12,5%. Volgens Amerika-correspondent Jan Postma gebruikt Trump oude wetgeving en het argument van dwangarbeid als juridische kapstok, terwijl binnenlands en internationaal verzet groeit vanwege hogere prijzen, economische risico’s en de samenhang met de impopulaire oorlog in het Midden-Oosten. Bondskanselier Friedrich Merz grijpt het gedwongen vertrek van Jens Spahn als fractievoorzitter van de CDU/CSU aan voor een grote stoelendans in Berlijn. Met Thorsten Frei als beoogd opvolger en een reeks verschuivingen rond Nina Warken, Carsten Linnemann, Franziska Hoppermann en Philipp Amthor probeert Merz zijn vertrouwelingen dichter bij zich te brengen en de koers van de bondsregering te versterken richting hervormingen en deelstaatverkiezingen. Op de beurzen staat kostenbesparing centraal, met flinke ingrepen bij Signify en Volkswagen. Signify schrapt 900 banen, wil 180 miljoen euro besparen en snijdt in het dividend, terwijl beleggers in de halfjaarcijfers kijken of de nieuwe strategie effect heeft. Bij Volkswagen staan tot 100.000 banen op de tocht na een forse koersval, en moet blijken of de reorganisatie voldoende is om de dalende winst en toenemende concurrentie te keren. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Oekraïense president Volodymyr Zelensky zet de hoogste legerleider Oleksandr Syrsky opzij na dagen van felle protesten en een ultimatum vanuit de bevolking. De 43-jarige Mykhailo Drapati, door demonstranten expliciet genoemd als gewenste opvolger, neemt het commando over en belooft een cultuurverandering waarbij militairen meer als burgers in uniform worden gezien. Correspondent Chris Colijn schetst hoe deze wissel de moraal aan het front én de politieke druk op Zelensky beïnvloedt. Kredietverzekeraar Atradius waarschuwt dat verdere escalatie van het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran de wereldeconomie in een recessie kan duwen. In een scenario waarin de Straat van Hormuz tot in het vierde kwartaal dicht blijft en olieproductie-installaties worden beschadigd, kan de Brent-olieprijs oplopen tot boven de 160 dollar per vat en zakt de wereldgroei onder de cruciale grens van 2%. Hoofdeconoom John Lorié licht toe wat dit betekent voor de VS, Europa en de relatief weerbare Nederlandse economie. Het Ministerie van Buitenlandse Zaken scherpt het reisadvies aan voor diverse landen in het Midden-Oosten, waaronder Qatar, Jordanië, Saudi-Arabië, Koeweit, de Verenigde Arabische Emiraten en Bahrein. Voor de meeste landen geldt nu oranje: alleen noodzakelijke reizen, met beperkte consulaire bijstand; voor Bahrein wordt reizen zelfs volledig afgeraden vanwege herhaalde Iraanse aanvallen op Amerikaanse bases. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De oorlog tussen de VS en Iran zorgt voor nieuwe spanningen in de Straat van Hormuz en drukt zwaar op de wereldwijde olie- en energiemarkten. Een Zuid-Koreaanse rederij, HMM, biedt bemanningsleden zes maanden extra salaris om door de gevaarlijke zeestraat te varen, terwijl andere rederijen vergelijkbare bonussen inzetten nu het aantal schepen dat de straat passeert is teruggevallen van circa 120 per dag naar slechts zeven. Aan de pomp stijgen benzineprijzen in Nederland naar recordniveaus en branchevertegenwoordigers zoals Martin van Eijk van Drive waarschuwen dat prijzen onder de 2 euro voorlopig uit beeld blijven, mede door hoge accijnzen en grensinkopen. Frankrijk staat op het punt als eerste EU-land sociale media voor jongeren tot en met 15 jaar te verbieden. President Emmanuel Macron wil dat het verbod al op 1 september ingaat en platforms worden verplicht tot strikte leeftijdsverificatie, ondanks twijfels of het technisch haalbaar is en eerdere Australische ervaringen dat jongeren zulke regels omzeilen. De Franse toezichthouder krijgt een centrale rol bij de handhaving en kan ingrijpen als platforms onvoldoende doen. De spanningen tussen het Verenigd Koninkrijk en Rusland lopen verder op nu een Russisch oorlogsschip schietoefeningen houdt op 70 km ten zuiden van Plymouth. De Britse marine schaduwt het schip, dat zelf vooraf contact zocht met een Brits marineschip om een veilige afstand te eisen, terwijl Moskou ontkent dat er een verband is met de start van Andy Burnham als premier. Tegelijkertijd stokt in Brussel de besluitvorming over het 21e sanctiepakket tegen Rusland, doordat onder meer Griekenland, Duitsland, Portugal, Frankrijk, Italië en Oostenrijk voor hun eigen economische belangen dwarsliggen. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Verenigde Staten voeren een importheffing van 50 procent in op een reeks Canadese producten, waaronder wijn, ijshockeysticks en cement. President Donald Trump beroept zich daarvoor op artikel 338 van de Tariff Act uit 1930, volgens het Witte Huis als reactie op ‘discriminerende’ Canadese maatregelen tegen Amerikaanse producten. Canada benadrukt dat de heffingen pas over een maand ingaan, wat ruimte laat voor onderhandelingen over 20 miljard dollar aan getroffen goederen. In Oekraïne weigert ontslagen minister van Defensie Makajlov Fedorov meerdere nieuwe functies binnen de overheid en wil hij uitsluitend terugkeren op zijn oude post. Duizenden demonstranten in Kiev en andere steden eisen zowel zijn terugkeer als het vertrek van legerleider Oleksandr Syrsky, die onder vuur ligt vanwege hoge verliezen aan het front. Volgens Oekraïne-correspondent Chris Colijn weegt president Volodymyr Zelensky de druk van de straat mee, terwijl hij achter de schermen met mogelijke opvolgers voor Syrsky spreekt. Meer dan de helft van de Nederlandse ondernemers ondervindt hinder van geopolitieke spanningen, oorlog en handelsmaatregelen, blijkt uit nieuw onderzoek van de Kamer van Koophandel. Vooral groothandel en logistieke bedrijven voelen de impact van hogere energie-, inkoop- en transportkosten, terwijl slechts één op de vijf bedrijven goed is voorbereid op een nieuwe crisis. Ondernemersadviseur Christiaan Hazelaar wijst op de nieuwe noodsituatiescan van de KvK, waarmee bedrijven hun kwetsbaarheden kunnen in kaart brengen en scenario’s voor prijsrisico’s en verstoringen van transportroutes kunnen ontwikkelen. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Andy Burnham is officieel gestart als nieuwe premier van het Verenigd Koninkrijk en zet in zijn eerste toespraak voor Downing Street een radicale koerswijziging neer. Hij belooft een nieuw economisch model, meer macht voor de regio’s en kondigt als eerste opdracht aan de dakloosheid op straat aan te pakken, een thema dat hij al jaren centraal stelt in zijn politieke werk. In Hongarije versnelt premier Péter Magyar de politieke omwenteling door schaaklegende Judit Polgár naar voren te schuiven als nieuwe president. De Tisza-partij stemt unaniem in met haar voordracht, terwijl de Europese Unie met belangstelling én zorg kijkt naar het hoge tempo van de hervormingen en de grote macht die Magyar naar zich toetrekt. De Europese Commissie legt webwinkel AliExpress een boete op van 550 miljoen euro wegens het onvoldoende tegengaan van illegale en onveilige producten op het platform. Volgens Europarlementariër Dirk Gotink blijft het bedrijf ondanks inspanningen structureel in gebreke bij het naleven van Europese veiligheidsstandaarden, terwijl AliExpress inmiddels heeft aangekondigd in beroep te gaan tegen de beslissing. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Verenigde Staten hebben alweer luchtaanvallen uitgevoerd op Iran, voor de negende nacht op rij. Volgens president Donald Trump is de aanval een vergelding voor de omgekomen Amerikaanse militairen, in Jordanië en Irak dit weekend. In de Straat van Hormuz, vlak voor de kust van Oman, staat volgens de Britse scheepvaartmonitor UKMTO een schip in brand. Tara Kenkhuis duidt wat dit betekent voor de diplomatieke onderhandelingen.  Opnieuw slecht nieuws voor de Nederlandse scheepsbouwer Damen. Het bedrijf dreigt namelijk alweer een grote order kwijt te raken. Theo Francken, de Belgische minister van Defensie, gaat op zoek naar alternatieve partners voor het leveren van 2 fregatten die het land bij Damen besteld had. Voor België is het leveren van de fregatten van groot belang, maar voor Damen én Nederland is dit een grote klap.  Er is een einde gekomen aan het langste WK voetbal ooit. Na 104 wedstrijden én een ruime maand aan voetbal, kwam Spanje als wereldkampioen uit de bus. En ondanks dat Nederland al bijna drie weken thuiszit, heeft ons land op de valreep nog een prijs gepakt. BNR's sportverslaggever Jaap de Groot sluit het WK in stijl af. See omnystudio.com/listener for privacy information.