De theologie podcast

Bijbelverhalen raken ons vaak het meest via gewone mensen: een boer met eeltige handen, een belerende wetsleraar of een vrouw die mopperend vijgen verkoopt. Maar hun tweeduizend jaar oude wereld en gewoonten en gebruiken staan vaak mijlenver van ons leven af. Dit kan ervoor zorgen dat we de verhalen niet goed interpreteren. Raymond Hausoul schreef het boek Zo leefde Jezus, een boek dat je helpt de bijbelverhalen over Jezus beter te begrijpen. Het dompelt je onder in de wereld waarin Jezus leefde. Tom gaat met Raymond in gesprek over de tijd waarin Jezus leefde.

Veel mensen willen er niet dood gevonden worden: het verpleeghuis. Maar is het echt zo erg als de verhalen doen vermoeden? Krina Huisman gaat in gesprek met geestelijk verzorger en redacteur bij Open Deur Tanja Viveen om zo meer te leren over het vak van geestelijke verzorging en de wereld van het verpleeghuis, waar Tanja meer dan 22 jaar heeft rondgelopen.

In deze aflevering gaat Elsbeth Gruteke in gesprek met Martijn Stoutjesdijk. De aanleiding is het boek Gods slaafgemaakten. Theoloog en historicus Martijn Stoutjesdijk is een diepgravend onderzoek naar de rol van het christendom in het slavernijverleden, in het bijzonder dat van Nederland. Het slavernijverleden van Nederland is immers een zwarte bladzijde. Martijn Stoutjesdijk laat zien hoe in de Bijbel, de vroege kerk en de vroegmoderne tijd werd gepleit voor slavernij maar ook hoe vrije en slaafgemaakte christenen door de eeuwen heen tegenwicht boden. Stoutjesdijk toont dat het er soms om spande en hoe de geschiedenis onfortuinlijk toch de kant van de slavernij koos.

Al ruim 35 jaar houd Niek Tramper een dagboek bij. Daarmee stelde hij het boek Liefde, lijden, leven samen. Schrijven helpt hem gedachten en gevoelens te ordenen, het onvoorspelbare en het onverwachte een plek te geven. Het schept ruimte voor verdriet over wat rafelig en onaf is in hemzelf en in de wereld om hem heen. En voor verwondering over al wat leeft, dat mijn geliefden er zijn, dat ik er zelf ben, de hemel hoog boven me, de aarde onder mij. En dat God er is van wie ik hoorde en die ik niet kende, maar die mij tegemoet kwam op de weg. Ruim twee jaar geleden kreeg hij de diagnose –ongeneeslijk ziek– kreeg. Het verwerken van die realiteit, de limiet gesteld aan zijn dagen, kreeg een grote plek in zijn dagboek. Elsbeth gaat in deze aflevering in gesprek met Niek over liefde, lijden en leven.

AI is alomtegenwoordig - een beetje zoals God. Maar kan AI ons ook helpen om God te vinden? Voegt het iets toe aan het geloofsleven? Om dit te onderzoeken gaat Krina Huisman in gesprek met Klaas Spronk, emeritus hoogleraar Oude Testament en redacteur en auteur van Schrift. Klaas pleit voor het belang van langzaam lezen, inspiratie en behoud van eigenheid. 

In deze aflevering gaat Elsbeth Gruteke in gesprek met Jolande van Baardewijk. Jolande van Baardewijk is predikant van de Protestantse Gemeente Duiven. Ze laat zich inspireren door de Keltische spiritualiteit. Zo organiseert zij pelgrimswandelingen en vertaalde zij het boek van David Cole The Celtic Year dat in het Nederlands verschijnt met de titel Het Keltisch jaar. Dit boek voert je mee in het ritme van de natuur en oude Keltische spiritualiteit. De gebeden, meditaties en liturgieën in dit boek helpen je te focussen op de band tussen de mens, zijn spiritualiteit en de natuur. Gebaseerd op de acht punten van het Keltische jaar – de vier seizoenswisselingen en de vier middelpunten van elk seizoen – en bewegend van winter naar lente, zomer en oogst, bevat elk van de acht delen een liturgie voor een volledige dienst, een week van dagelijkse bijbellezingen en overdenkingen en een selectie van gebeden en zegeningen.

Stephen van er Leij, auteur van het boek Geef Gen Z gewoon haar zin, ging op zoek naar manieren waarop je betekenisvol kunt omzien naar en/of omgaan met Gen Z. Wat heeft deze generatie echt nodig? Stephen is ervan overtuigd dat wij als samenleving meer ruimte en tijd moeten creëren voor deze jongeren, zodat ze op zoek kunnen gaan naar de diepere betekenis van het leven. Maar hoe doet je dat? En wat zijn de uitdagingen? Tom Mikkers gaat in deze aflevering van De theologie podcast in gesprek met Stephen.

Tom Mikkers gaat in deze aflevering in gesprek met journalist Arie Kok, schrijver van het boek Strijd om een land. Ze bespreken belangrijke vragen over het Israëlisch-Palestijnse conflict waaraan maar geen eind lijkt te komen. Zowel Tom als Arie bezochten Israël meerdere keren. Deze reizen veranderden hun mening over de situatie in het land. Iedereen claimt het land vanuit zijn of haar geloof of geschiedenis. Hoe kun je als journalist een rol spelen in het conflict? Hoe verhouden wij ons in het westen tot het antisemitisme. En hoe hou je geloof en politiek uit elkaar? 

Hildegard van Bingen, die in 2012 heilig werd verklaard, staat volop in de belangstelling. Alle reden dus om onze eigen ‘Hildegard-expert’ Kitty Bouwman uit te nodigen om meer over deze middeleeuwse mystica te weten te komen. Wie was Hildegard van Bingen, wat maakte haar zo bijzonder en waarom is Kitty zelf al jarenlang door haar gefascineerd?

Doen wat goed voelt en je hart volgen: klinkt goed toch? Ervaringsdeskundige en influencer Laurentine Van Landeghem laat in deze aflevering zien hoe juist deze én andere moderne ‘waarheden’ ons vastzetten in plaats van vrijheid geven. Ze zet er de wijsheid van de Bijbel tegenover die echte vrijheid belooft. Zij slaat met haar boodschap een brug tussen zelfhulp, cultuurkritiek en spiritualiteit. Elsbeth gaat in gesprek met Laurentine - die België veroverde als jonge ondernemer, spreker, auteur en influencer naar aanleiding van haar boek De leugens die we graag geloven.