Bureau Buitenland

Israël claimt de dood van twee belangrijke kopstukken in Iran. Het gaat om de veiligheidschef Ali Larijani en Gholamreza Soleimani van de Basij-paramilitaire groepering. Dat komt bovenop de eerdere dood van de opperste leider en andere machtige figuren in het land. Ondanks die zware klappen voorspellen de Amerikaanse inlichtingen paradoxaal genoeg dat het regime mogelijk intact zal blijven – en politiek stabieler en nog repressiever kan worden. Daarover arabist Leo Kwarten en Iraanse Nederlander Matin Abbasi. (13:36) Oeganda van opvangsucces naar crisis  Zuid-Soedan staat op de rand van een nieuwe totale burgeroorlog. Dat verhoogt ook de druk op buurland Oeganda, dat de meeste Zuid-Soedanese vluchtelingen opvangt. Jarenlang gold Oeganda als een succesverhaal voor opvang in de regio, maar inmiddels is de vluchtelingopvang uitgegroeid tot een nijpende humanitaire situatie. Collega-redacteur Noëlle Habraken ging ter plaatse en sprak met vluchtelingen over de uitdagingen waarvoor zij komen te staan. Presentatie: Sophie Derkzen

De oorlog tegen Iran zadelt de wereld op met exploderende brandstofprijzen, een Golfregio in chaos en vooral heel veel meer onzekerheid. Maar voor sommige landen creëert de oorlog ook geweldige kansen. Het door sancties geplaagde Rusland profiteert van de stijgende olieprijs en de tanende aandacht voor de oorlog in Oekraïne. Voormalig Rusland-correspondent Eva Hartog over de vraag welke ruimte Poetin nu krijgt. (11:55) Zuid-Soedan op rand nieuwe burgeroorlog Het geweld in Zuid-Soedan laait opnieuw op. De Verenigde Naties trekken aan de alarmbel en waarschuwen voor de brute manier waarop dagelijks burgers worden gedood. Ook ziekenhuizen en hulpverleners worden getroffen. Over de opgelopen spanningen Stijn Vercruysse, Afrika-redacteur bij de VRT, en Daniëlle Brouwer van het Rode Kruis, aanwezig in Zuid-Soedan. Presentatie: Sophie Derkzen

Terwijl er wereldwijd veel aandacht is voor de oorlog in Iran, laait de oorlog in Libanon hoog op. Hezbollah vuurde raketten af op Israël na de Israëlische bombardementen op Iran. Israël lijkt nu militair met Hezbollah af te willen rekenen. Er vielen in een week honderden doden, waaronder tientallen kinderen. Honderdduizenden mensen in het land zijn op de vlucht geslagen. Niet iedereen in Libanon neemt het Hezbollah in dank af en ook onder de eigen achterban klinkt kritiek. Over het geweld en de humanitaire crisis Libanon-deskundige Nora Stel van de Radboud Universiteit en onze collega Abdou Bouzerda, die het Midden-Oosten volgt. (11:30) Voert Amerika een nieuwe kruistocht De beelden gingen de wereld over: Trump aan zijn bureau in the Oval Office, met een groep geestelijken om hem heen die voor hem aan het bidden zijn. De invloed van christenen die geloven in het einde der tijden is groot op de huidige Amerikaanse regering, en de oorlog in Iran wordt door hen gezien als een strijd tussen goed en kwaad. Ook de Amerikaanse minister van Defensie is een aanhanger van dit soort christelijk fundamentalistisch gedachtengoed. Maakt het uit dat hij nu direct aan de knoppen zit? Over de relatie tussen de oorlog in Iran en christelijk fundamentalisme in Washington is te gast journalist voor de Groene Amsterdammer Rutger van der Hoeven. Presentatie: Sophie Derkzen

De oorlog tussen de VS en Israël tegen Iran lijkt zoals verwacht uit te breiden. De raketten en drones treffen het hart van de Golfstaten en de export van olie lijkt tot stilstand te komen. Waarom zijn zij doelwit geworden van Iran en wat kunnen zij hiertegen doen? We spreken Jens Franssen, Midden-Oosten en Defensiespecialist van de VRT. (13:38) AfD stevent af op doorbraak In Duitsland wordt dit weekend het “superverkiezingsjaar” afgetrapt, met de eerste van vijf deelstaatverkiezingen. Ook de landelijke politiek kijkt gespannen naar de deelstaten omdat dit jaar een grote doorbraak wordt verwacht voor de radicaal-rechtse AfD. Daarover Djuna Kramer, collega en onze Duitsland-kenner. Presentatie: Laila Frank

Israëlische troepen rukken op om ‘strategische gebieden’ in Zuid-Libanon in te nemen. Dat wordt vanochtend bekendgemaakt door Israëlisch defensieminister Katz. In Beiroet worden inwoners al meerdere dagen opgeschrikt door bombardementen. Hezbollah houdt stand, maar de steun onder de bevolking kalft steeds verder af. Daarover journalist en Libanonkenner Fernande van Tets. (11:45) China woedend over oorlog Iran China is woedend over de aanval van de VS en Israël op Iran. Het is een grove schending van het internationale recht, aldus een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Hoe weegt Beijing wat er nu gebeurt met bondgenoot Iran in het Midden-Oosten en wat betekent dit voor de veranderde wereldorde? We vragen het Haroon Sheikh, bijzonder hoogleraar aan de VU. Presentatie: Laila Frank

Aan de oorlog tegen Iran doet de EU niet mee, maar bij escalatie is de kans wel groot dat de ‘rekening’ (behalve in de regio) ook in Europa terecht komt. In Bureau Buitenland daarover Erwin van Veen van Instituut Clingendael. Daarnaast Peyman Jafari over het functioneren van het Iraanse regime na de dood van de opperste leider. En Abdou Bouzerda over het risico dat de oorlog zich regionaal uitbreidt. Wanneer komt het moment dat de Golfstaten zich gedwongen voelen te reageren op de Iraanse raketten en drones? Presentatie: Laila Frank

Het was het weekend van de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran. Nu ook de eerste Amerikaanse doden zijn gevallen, dringt de vraag zich op hoe deze gok van Donald Trump zich gaat uitpakken. Schrijver Ian Buruma schuift aan. Met ook Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda over de gevolgen voor Iran en volkenrechtdeskundige Kyra Wigard over het gevaar van Operation Epic Fury voor andere conflicten. Presentatie: Bram Vermeulen

De Oekraïense oorlogswinter mag dan eindelijk op z'n eind lopen, de gevolgen van de Russische bombardementen op het energiesysteem laten zich steeds nadrukkelijker gelden. Er is niet of nauwelijks stroom en verwarming.  De reparateurs blijven druk met het repareren van de schade, ook omdat de Russen blijven bombarderen. Nu de temperatuur stijgt, blijken veel leidingen dat ook nog eens niet aan te kunnen. Onze verslaggever Michiel Driebergen bezocht een boekhandel die plotseling onder water stond. (10:40) Europese burgemeesters vóór Turkse democratie Vandaag protesteren Europese burgemeesters in Istanbul voor de vrijlating van Ekrem Imamoglu. De burgemeester van Istanbul wordt gezien als de grote rivaal van president Erdogan en zit al bijna een jaar vast op verdenking van corruptie. Volgens critici gaat het om een politiek gemotiveerde zaak en dreigt Turkije af te glijden in een autocratie. Daarover initiatiefnemer Mathias De Clercq, burgemeester van Gent, en Turkijekenner Cevahir Varan. Presentatie: Laila Frank

In Frankrijk lopen de tegenstellingen tussen de uiterste flanken van links en rechts steeds verder uit de hand. Vorige week liep een botsing uit op fataal geweld: een 23-jarige activist uit extreemrechtse hoek bezweek aan zijn verwondingen na een aanval. De gebeurtenis heeft een fel politiek debat losgemaakt, waarbij de regering de harde linkerzijde medeverantwoordelijk houdt. Correspondent Eva Rammeloo over de groeiende polarisatie in Frankrijk.  (11:54) Marokkaanse repressie reikt tot in diaspora Een Marokkaanse activist die in Parijs woont, is bij aankomst in Marrakech gearresteerd vanwege uitspraken die ze op sociale media gedaan zou hebben. Het is een nieuw hoofdstuk in de groeiende repressie van het staatsapparaat in Marokko. Sinds de protesten eind vorig jaar, zitten er nog steeds honderden demonstranten vast in de gevangenis. Over de zorgen van jongeren in het land en de diaspora, collega en Marokko-kenner Noumidia Massaoudi. Presentatie: Sophie Derkzen

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Marco Rubio waarschuwde in München dat massamigratie Europa verzwakt, en dat het oude continent trotser op de eigen identiteit moet zijn. Daarna reisde hij door naar Hongarije en Slowakije, waar pro-Trump-regeringen aan de macht zijn, die veel van zijn kritiek richting Brussel delen. In Hongarije naderen verkiezingen en premier Viktor Orbán staat fors achter in de peilingen. Kan hij rekenen op steun uit Washington? En wat betekent de Amerikaanse koers voor de machtsverhoudingen in Midden-Europa? We vragen het NRC-correspondent Midden- en Oost-Europa Mark Middel.  (13:46) Israël breidt annexatie uit  Israël zet een nieuwe stap om de controle over de bezette Westelijke Jordaanoever uit te breiden: de regering heeft besloten grote stukken land te registreren als “staatseigendom” als Palestijnen niet kunnen aantonen dat het van hen is. Wat betekent deze stap voor de toekomst van de tweestatenoplossing? En kan Israël dit internationaal ongestraft doen? Middenoostenexpert Brigitte Herremans van Universiteit Gent over het recente Israëlische besluit.  Presentatie: Sophie Derkzen