Met Nerds om Tafel - een podcast over technologie, wetenschap en popcultuur

Het internet heeft geen baas. Toch kun je het verbouwen. Als je maar lang genoeg blijft uitleggen waarom die post-it groter moet. Job Snijders wil het internet veranderen, letterlijk. Samen met Niels Raijer van Fusix Networks legt hij uit hoe een te klein nummerveld in BGP uitgroeide tot een wereldwijd project. De oplossing was bijna beledigend simpel: grotere post-its voor internetrouters. Alleen moest Job daarvoor wel fabrikanten, programmeurs en netwerkbeheerders meekrijgen. Daarna duiken we in RPKI, waarmee providers controleren of internetverkeer de juiste kant op gaat. Een half miljoen kleine bestandjes synchroniseren blijkt lastiger dan het klinkt. Jobs nieuwe Erik-protocol gebruikt Merkle trees om dat slimmer te doen, maar liep in China alsnog vast op de praktijk. Tussen de afkortingen door ontstaat een veranderrecept dat ook buiten internet werkt: kies een probleem waar je om geeft, houd je oplossing klein en zorg dat anderen hem echt kunnen proberen.Over Job SnijdersJob Snijders is internetprotocolontwikkelaar bij BSD Software Development. Hij werkte eerder bij NTT en Fastly en draagt bij aan onder meer OpenBGPD, rpki-client en internetstandaarden binnen de IETF. In dit gesprek vertelt hij hoe BGP Large Communities en het Erik-protocol van een ergernis naar een gezamenlijke oplossing groeien. Website: https://www.bsd.nl/Profiel en projecten: https://instituut.net/~job/ Over Niels RaijerNiels Raijer is oprichter en CTO van Fusix Networks, waar hij netwerken ontwerpt en internetverbindingen voor klanten verzorgt. Hij werkte eerder bij Demon Internet en schreef mee aan het Juniper-boek Day One: Deploying BGP Routing Security. Aan tafel laat hij zien wat nieuwe internetstandaarden betekenen voor een provider die ze dagelijks gebruikt. LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/niels-raijer-733156/Website: https://www.fusix.nl/ In deze aflevering0:00:00 Intro: het internet veranderen en Randals iPhone-dilemma0:07:19 NLNOG: het mensennetwerk achter het internet0:13:04 BGP uitgelegd met post-its voor routers0:23:02 Grotere communities, zes maanden overtuigen0:45:36 Een half miljoen bestandjes en een berg wachttijd0:55:34 Waarom je voor het nieuws van vandaag gisteren moet downloaden1:04:40 Merkle trees en de praktijkproef achter de Chinese firewall1:16:06 Erik: een internetprotocol als eerbetoon1:20:11 Luistervraag van Tjerk Jan: kan Erik ook rsync vervangen?1:23:48 Verandering begint bij een probleem dat je raaktGenoemd in deze aflevering NLNOG Day 2026 (https://nlnog.net/events/nlnog-day-2026/), Het evenement dat de aanleiding vormde voor dit gesprekBGP Large Communities, RFC 8092 (https://datatracker.ietf.org/doc/rfc8092/), De standaard voor grotere labels aan internetroutesErik Synchronization Protocol (https://datatracker.ietf.org/doc/draft-ietf-sidrops-rpki-erik-protocol/), De specificatie in ontwikkeling voor snellere RPKI-synchronisatierpki-client (https://www.rpki-client.org/), Open source software voor het controleren van RPKI-dataFusix Podcast (https://www.fusix.nl/podcast/), Meer gesprekken over de praktijk van internetnetwerken Tips van de tafelJob Snijders: Kies een probleem waar je zelf om geeft: als verandering jaren duurt, moet je het verhaal nog steeds graag willen vertellen. Niels Raijer: Bespreek het probleem met anderen voordat je de oplossing in je hoofd al helemaal hebt afgebouwd. Job Snijders: Laat een werkend prototype op verschillende netwerken testen; wat in Amsterdam snel is, kan in China vastlopen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je zolder staat vol goud. Alleen noemen we het oude laptops, kapotte modems en een krat dat morgen écht naar de milieustraat gaat. Een gemiddeld Nederlands huishouden bezit 131 elektrische apparaten. Randal heeft het bewijs op zolder staan. Met Jan Vlak van Stichting OPEN en Erik Schalk van Road2Work volgen we een afgedankte laptop van inleverpunt naar sorteercentrum, smelter of tweede leven. We horen waarom metalen eindeloos meekunnen, verlijmd plastic recycling saboteert en een refurbished wasmachine van 300 euro juist een verstandige koop kan zijn. Erik legt uit hoe stickers, databases en job carving mensen met uiteenlopende achtergronden door een ingewikkeld keuringsproces loodsen. Jan vertelt waarom producenten de rekening betalen en Europa met USB-C en het recht op reparatie echt verschil kan maken. Plus: waarom je modem liever niet onder een stapel winterjassen woont. Over Jan Vlak Jan Vlak is algemeen directeur van Stichting OPEN, de organisatie die namens producenten en importeurs de Nederlandse inzameling en recycling van afgedankte apparaten, lampen en batterijen organiseert. Daarnaast is hij voorzitter van het internationale WEEE Forum. In deze aflevering legt hij uit hoe producentenverantwoordelijkheid, regelgeving en grondstoffenzekerheid samenhangen. LinkedIn: https://nl.linkedin.com/in/janvlakStichting OPEN: https://www.stichting-open.org/ Over Erik Schalk Erik Schalk is oprichter en directeur van Road2Work, dat sinds 2010 elektronica sorteert, demonteert en geschikt maakt voor hergebruik of hoogwaardige recycling. Het bedrijf koppelt circulair werk aan opleiding en passende banen voor mensen die niet vanzelfsprekend op de reguliere arbeidsmarkt terechtkunnen. Erik laat zien hoeveel technische kennis er achter een tweede leven voor apparaten schuilgaat. LinkedIn: https://nl.linkedin.com/in/erik-schalk-a2259418Road2Work: https://www.road2work.info/over-ons/ons-verhaal/ In deze aflevering 0:00:24 Intro: knullige mensenposters winnen van gladde AI-platen0:04:37 Van Wecycle-inleverpunt naar 69 procent inzameling0:11:57 Sorteren, smelten en goud uit printplaten trekken0:18:24 Wie de recyclingrekening betaalt en waarom lijm alles verpest0:24:38 Luistervraag van Cousteau: waar refurbished apparaten terechtkomen0:30:08 Luistervraag van Simon: gesealde kuipen, hars en onrepareerbaar witgoed0:42:01 Waarom goedkope apparaten sneller stukgaan0:50:06 USB-C, achttien fietsladers en het recht op reparatie0:56:08 Job carving: ingewikkeld keurwerk opknippen tot passende banen1:01:52 Zolderhoarding, 131 apparaten en wat er met je data gebeurt Sponsor: Rabobank Misschien niet de eerste plek waar je kijkt als IT’er, maar wel één waar je je sneller thuis voelt dan je denkt. Ontdek waarom op https://rabobank.jobs/en/campaign/wavemakers/?utm_source=non_digital&utm_medium=redirect_slashit&utm_campaign=it_wavemaker_2024_interest_desire Genoemd in deze aflevering Stichting OPEN: https://www.stichting-open.org/Wecycle-inleverpunten: https://wecycle.nl/vind-je-inleverpunt/Road2Work: https://www.road2work.info/over-ons/ons-verhaal/Bezitsmeting elektrische apparaten: https://www.stichting-open.org/onderzoek/bezitsmeting-elektrische-en-elektronische-apparaten-bij-huishoudens/Nationaal Reparateursregister: https://www.nationaalreparateursregister.nl/reparatiebedrijfEuropees recht op reparatie: https://www.consilium.europa.eu/en/press/press-releases/2024/05/30/circular-economy-council-gives-final-approval-to-right-to-repair-directive/Europese USB-C-regels: https://commission.europa.eu/news/eu-common-charger-rules-power-all-your-devices-single-charger-2024-12-28_enData wissen voor inleveren: https://wecycle.nl/leer-meer/over-recyclen/data-wissen/ Tips van de tafel Jan: geef een ongebruikt apparaat eerst een tweede leven door het te verkopen, repareren of weg te geven; lukt dat niet, lever het dan in bij Wecycle. Erik: zet je modem en televisie zo neer dat warmte weg kan, want opgesloten hitte sloopt voedingen en printplaten. Jan: onderhoud je apparaten voordat je ze afschrijft; een schoon filter of een ontkalkbeurt kan jaren levensduur schelen. Erik: lever apparaten met een datadrager via een gecertificeerde inzamelstroom in wanneer je zelf niet zeker weet of alle gegevens veilig zijn gewist.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ivo geeft zijn agent geheugen. Tristan laat Kimi K3 draaien op anderhalve terabyte RAM. Lokale AI blijkt vooral een hardwarehobby. Een AI-agent die je mail beantwoordt, taken onthoudt en zichzelf verbetert klinkt al snel als sciencefiction. Ivo Toby bouwt hem gewoon zelf. Met Talon geeft hij modellen gereedschap en grenzen; Postgram maakt zijn notities, vergaderingen en taken doorzoekbaar voor elke agent. Tristan Suerink kijkt naar de andere kant: het ijzer dat al dat denkwerk mogelijk maakt. Hij draaide Kimi K3 op een IBM Power11-machine met twee terabyte werkgeheugen en nam een halve AI-winkel mee naar de studio. Van tweedehands AMD-kaarten en een DGX Spark tot een 800-gigabitnetwerkkaart, alles komt op tafel. We bespreken wanneer lokale modellen goed genoeg zijn, waarom goedkope modellen betere opdrachten nodig hebben, hoe je een AI-server voor vijftig collega's bouwt en waarom datacenters straks zelfs hun restwarmte en algenproblemen moeten temmen. Over Ivo TobyIvo Toby is Senior (AI) Software Engineer bij Contentful. Hij bouwt opensourcehulpmiddelen voor AI-agents, waaronder Talon en meerdere MCP-servers, en schreef bij Contentful over vectordatabases. In deze aflevering laat hij zien hoe hij lokale modellen, modelroutering en een centraal agentgeheugen inzet.- LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/ivotoby/- Website: https://github.com/ivo-toby Over Tristan SuerinkTristan Suerink is IT-architect en netwerkarchitect bij Nikhef. Hij bouwt en test reken-, opslag- en netwerkinfrastructuur voor deeltjesfysica, waaronder snelle dataverbindingen voor CERN-onderzoek. In deze aflevering legt hij uit hoeveel hardware lokale AI echt vraagt en waarom tweefasekoeling onvermijdelijk wordt.- LinkedIn: niet gevonden- Website: https://www.nikhef.nl/focusblokken/nikhef-it-architect-tristan-suerink-legt-zijn-werk-uit/ In deze aflevering0:00:00 Intro: agentgeheugen, VRAM en een tafel vol hardware0:02:49 Talon: een begrensde AI-agent via mail en Telegram0:12:17 Kimi K3 draaien op twee terabyte werkgeheugen0:20:14 Kleine lokale modellen en de knipperende doucheventilator0:32:23 Zes uur gratis programmeren met Qwen en een strenge reviewer0:36:05 Luistervraag van Boba: lokale AI voor vijftig collega's0:53:24 Een 800-gigabitnetwerkkaart voor de AI-fabriek0:58:14 Postgram geeft al je agents hetzelfde geheugen1:06:23 Takenlijsten, dagelijkse planning en zelfverbeterende agents1:14:04 Tweefasekoeling, datacenteralgen en warmte in de grond Genoemd in deze aflevering- Talonhttps://github.com/ivo-toby/talon, Ivo's zelfgehoste agentruntime met duidelijke grenzen- Kimi K3https://huggingface.co/moonshotai/Kimi-K3, open-weightsmodel van Moonshot AI met 2,8 biljoen parameters- Qwen3.6https://github.com/QwenLM/Qwen3.6, compacte open modellen voor lokaal agentwerk- OpenClawhttps://openclaw.ai/, zelfgehoste persoonlijke AI-agent voor meerdere kanalen- NVIDIA DGX Sparkhttps://docs.nvidia.com/dgx/dgx-spark/hardware.html, klein AI-kastje met 128 GB gedeeld geheugen- AMD Ryzen AI Halohttps://www.amd.com/en/products/processors/desktops/ryzen/ryzen-ai-halo.html, lokaal AI-platform met 128 GB gedeeld geheugen- Maxsun Intel Arc Pro B60 Dualhttps://www.maxsun.com/products/intel-arc-pro-b60-dual-48g-turbo, dubbele Intel-GPU met samen 48 GB geheugen- Obsidianhttps://obsidian.md/, notities in gewone lokale Markdown-bestanden- pgvectorhttps://github.com/pgvector/pgvector, semantisch zoeken in PostgreSQL- Wetenschapsdag bij Nikhefhttps://outreach.web.nikhef.nl/wetenschapsdag/, open dag op 3 oktober 2026 Tips van de tafelIvo Toby: Laat een groot model je opdracht aanscherpen als een klein lokaal model hem niet begrijpt; betere afbakening kan uren gratis rekenwerk bruikbaar maken. Ivo Toby: Houd je eigen notities als bron van waarheid en indexeer ze daarna voor agents, zodat je niet vastzit aan één model of apparaat. Tristan Suerink: Koop voor één lokale AI-machine eerder een AMD Ryzen AI Halo dan een DGX Spark; het AMD-kastje is goedkoper als je niet hoeft te clusteren. Randal Peelen: Automatiseer de omlijsting, maar houd mensenwerk in je kernproduct; bij MNOT zit de liefde in de gemonteerde audio.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Randal en Annelies zitten zonder baan, Ruurd laat een Tesla rijden en de meterkast krijgt een eigen internetprovider. Rust? Vergeet het maar. Randal en Annelies zitten allebei zonder baan, maar beleven die lege agenda heel anders. Annelies ontdekt na vier maanden dat hobby's geen vervanging zijn voor werk, terwijl Randal zichzelf een jaar zonder betaald moeten belooft en in september alweer een opdracht heeft. Ruurd test intussen een week Tesla Full Self-Driving (Supervised): hij raakt verveeld achter het stuur, komt ontspannener aan en wil daarna vooral géén Tesla. Vanuit die gedwongen ledigheid belanden de nerds bij dopamine, meditatie en creativiteit. Daarna gaat het via Annelies' uitdijende alocasiaverzameling naar de vraag waarom Tech45 in Nederland achterblijft. Randal schrijft drie groeirecepten voor: een podcasttrailer, duidelijke titels en volledige video. De finale is maximaal Randal: met een eigen AS-nummer, IPv4-blok en BGP-route wordt hij letterlijk zijn eigen internetprovider. In deze aflevering 0:00:00 Vakantie-aflevering: werkloos, zelfrijdend en eigen internet0:01:48 Luistervraag: wat doe je als je plots zonder werk zit?0:12:13 Randal hoeft een jaar niets te verdienen (maar heeft alweer een opdracht)0:17:10 Verveling als creativiteitsmotor0:20:41 Een week Full Self-Driving: ontspannen aankomen zonder Tesla-liefde0:36:39 Annelies automatiseert haar planten juist niet0:45:20 Tech45 zoekt Nederlandse luisteraars0:57:02 Podcastgroei: trailer, duidelijke titels en volledige video1:02:26 Luistervraag: wanneer komt er weer een liveopname?1:08:35 Randal wordt zijn eigen internetprovider Genoemd in deze aflevering Derek Sivers: Keep your goals to yourself — waarom je prille doelen beter stilhoudthttps://www.ted.com/talks/derek_sivers_keep_your_goals_to_yourself Tesla Full Self-Driving (Supervised) — de rijhulp die Ruurd een week testtehttps://www.tesla.com/nl_nl/fsd/ Tech45 — de wekelijkse technologiepodcast met Ruurdhttps://www.tech45.eu/ Groene Kneusjesbox van Plantje.nl — planten met een schoonheidsfoutje om te reddenhttps://www.plantje.nl/groene-kneusjes-box/ ColoClue — netwerkvereniging voor servers, routing en internetinfrastructuurhttps://coloclue.net/ CodeKlets — Nederlandstalige podcast over softwareontwikkelinghttps://codeklets.nl/ Corda Campus — technologie- en innovatiecampus in Hasselthttps://www.cordacampus.com/corda-campus/over-corda-campus/ Tips van de tafel Annelies: Laat een hobby een hobby blijven als je zonder werk zit, anders wordt ook je ontspanning een dagtaak. Randal: Houd een pril creatief project nog even voor jezelf, zodat complimenten en meningen je momentum niet voortijdig opeten. Ruurd: Wissel iedere minuut die AI je bespaart in voor een minuut zonder scherm, al is het maar om je brein weer te laten dwalen. Randal: Geef een podcast een korte trailer en inhoudelijke titels, zodat nieuwe luisteraars meteen weten wat ze krijgen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Sony schrapt het schijfje, Xbox schrapt banen en een nieuwe console kan richting duizend euro gaan. Wie kan gaming straks nog betalen? Games maken wordt duurder, consoles worden niet goedkoper en spelers blijven hangen op een prijsgrens van ongeveer 80 euro. Tweakers-redacteur Daan van Monsjou legt uit waarom die rekensom steeds minder goed uitkomt. Sony stopt vanaf januari 2028 met schijfjes voor nieuwe PlayStation-games en stuurt kopers richting digitale licenties, terwijl fysieke spellen volgens Daans prijsvergelijking meestal goedkoper zijn. Een korting in de PlayStation Store kan bovendien verdwijnen, waarna zelfs een jarenoude game weer 80 euro kost. Aan de andere kant snijdt Xbox na een kostbare overnamegolf in studio’s en personeel, terwijl aan tafel de vraag opkomt of Game Pass die investeringen ooit kan terugverdienen. Met Randal, Jurian en Ruurd bespreekt Daan wie de rekening betaalt, of de EU moet ingrijpen en waarom kleinere games juist ruimte krijgen tussen het miljoenengeweld. Over Daan van Monsjou Daan van Monsjou is nieuwsredacteur bij Tweakers, waar hij sinds 2019 nieuws- en achtergrondverhalen schrijft. Zijn voorliefde ligt bij computerhardware en de chipsector; eerder onderzocht hij de chipambities van de EU en interviewde hij ASML-cto Martin van den Brink. Voor deze aflevering dook hij in Sony’s afscheid van fysieke games en vergeleek hij de prijzen van digitale en fysieke PlayStation-games. LinkedIn: Daan van Monsjou Website: daanvanmonsjou.nl In deze aflevering 0:00:00 Cold open: schijfjes verdwijnen en consoles laten op zich wachten0:00:23 Intro: Daan is terug en Tech45 kreeg een verbouwing0:05:45 Waarom de game-industrie op haar grondvesten schudt0:10:41 Sony stopt in 2028 met nieuwe games op schijf0:14:52 Van winkelmarge naar Sony’s 30 procent0:20:05 Waarom games tegelijk te duur en te goedkoop zijn0:32:27 De volgende generatie: Sony op de troon, Xbox in de knel0:46:51 Miljoenenproducties, indiegames en de verdwenen middenklasse0:53:10 Luistervraag van Joris: wat betekent de Chinese invloed van Tencent?1:01:32 Luistervraag van Joost: werken bij Tweakers en pijnlijke kritiek Genoemd in deze aflevering GTA VI was het begin van het einde, Daan over Sony’s afscheid van fysieke games Prijsdata van fysieke en digitale PlayStation-games, fysieke spellen zijn vaak goedkoper PlayStation stopt met fysieke schijfproductie, Sony’s officiële aankondiging voor januari 2028 Project Helix, officiële toelichting op de volgende Xbox-console Digital Markets Act, Europese regels voor digitale poortwachters Steam-terugbetalingen, voorwaarden voor geld terug bij Steam Tech45, wekelijkse techpodcast met Ruurd Sanders Tips van de tafel Daan van Monsjou: Vergelijk de PlayStation Store met fysieke webwinkels; schijfjes zijn voorlopig meestal goedkoper en je kunt ze later doorverkopen. Ruurd Sanders: Test een Steam-game direct na aankoop; binnen veertien dagen en met minder dan twee uur speeltijd kun je meestal geld terugvragen. Randal Peelen: Loop gerust een consolegeneratie achter; oudere grote spellen zijn in een uitverkoop goedkoop en draaien prima op een Steam Deck.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Geen zomerstop, wel volle koffers. eFoilen voor een paar tientjes, de Etna die uitbarst zodra Jurian weg is, en boeken die je niet meer fysiek koopt. Terwijl bijna elke podcast op zomerstop gaat, blijven de nerds gewoon doorpraten, zij het over vakantie. Sander reed met baby en twee honden naar Lago Maggiore en stond daar voor 50 euro op een eFoil van 15.500 euro, dankzij een try-before-you-buy dag van Aerofoils. Jurian klom op Sicilië van zeeniveau naar drie kilometer hoogte en zag de Etna beginnen te spugen zodra hij weg was. Tussendoor gaat het over weer leren lezen op de e-reader, audioboeken gamificeren met Goodreads, Podimo dat de geldkraan voor makers dichtdraait, en een luistervraag van Boba over schijfjes versus downloads, nu Sony het einde van fysieke games heeft aangekondigd. Randal worstelt ondertussen met de vraag of hij Zelda mag laten vallen voor zijn nieuwe Steam Deck. Sponsor: Rabobank Misschien niet de eerste plek waar je kijkt als IT’er, maar wel één waar je je sneller thuis voelt dan je denkt. Ontdek waarom op rabobank.jobs/IT In deze aflevering 0:00:00 Geen zomerstop: negen reclames in één weekend vooruit ingeblikt0:02:35 Luistervraag van Wouter van der Hoorn: hoe is het écht met jullie?0:05:51 Sander met baby en twee honden naar Lago Maggiore, plus eFoilen bij een try-before-you-buy dag0:15:40 Jurian op Sicilië: de Etna barst uit en van nul naar drie kilometer hoogte0:20:44 Ping! lezen op de e-reader, audioboeken en je leesreflex gamificeren met Goodreads0:32:37 Sanders boekentip: Trevor Noah, Born a Crime (Kleurenblind)0:36:07 Dungeon Crawler Carl en het LitRPG-konijnenhol0:40:00 Podimo draait de geldkraan voor makers dicht0:48:07 Jurians Instagram-algoritme stuurt hem naar een half-lege McColgan-show in P600:56:00 Luistervraag van Boba: schijfje of download, en Sony's einde van fysieke games Genoemd in deze aflevering Ping! (MNOT 471, met de auteurs), roman over smartphoneverslaving van Arnoud Wokke en Sarah Sporken Kleurenblind / Born a Crime, Trevor Noah over opgroeien tijdens de apartheid Dungeon Crawler Carl, LitRPG-serie van Matt Dinniman Aerofoils, de eFoil die Sander uitprobeerde Goodreads, je leesuitdaging bijhouden en gamificeren Tips van de tafel Sander: wil je eFoilen zonder 15.500 euro neer te leggen? Volg het merk Aerofoils en schrijf je in voor een try-before-you-buy dag; twee uur op het board kostte hem 50 euro.Sander: gamify je leesgedrag met Goodreads, zet een jaarchallenge en houd je voortgang bij, dan lees je merkbaar meer.Sander: luister Born a Crime als Nederlands luisterboek, ideaal om op de heenrit in de auto aan te zetten.Randal: koop games fysiek zolang het kan, bij Nintendo vaak goedkoper én doorverkoopbaar; een principekwestie die je later dankbaar bent.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ed Bindels verkocht zijn eerste Apple in 1979. Toen Apple vijftig werd, opende hij er een heel museum voor. Ed Bindels bouwde in twintig jaar de grootste Apple-keten van Nederland op, en verzamelde ondertussen stiekem decennia aan Apple-geschiedenis. Vijftig jaar na de oprichting van Apple opende hij zijn eigen Apple Museum in Utrecht: inclusief nagebouwde garage, een muur vol regenboog-iMacs en de HP-rekenmachine van Wozniak die hij op eBay op de kop tikte. Aan tafel neemt hij Randal, Jurian en Sander mee langs de Holy Trinity, de Lisa die Apple met bulldozers liet vernietigen, en de vraag of Apple nog wel echt innoveert of vooral op safe speelt. Ook: waarom een echte Apple 1 een half miljoen kost, hoe YouTuber iJustine huilend door het museum liep en haar reis naar Londen uitstelde. Over Ed Bindels Ed Bindels is oprichter van Amac, met bijna vijftig winkels de grootste Apple-reseller van Nederland. Hij werkt al sinds eind jaren zeventig in de computerverkoop en maakte de introducties van de Lisa en de Macintosh van dichtbij mee. In 2020 vatte hij het plan op voor een eigen Apple Museum, dat hij privé financierde en dat op 1 april 2026 opende, precies vijftig jaar na Apple. Aan tafel als de Apple-kenner die de hele geschiedenis zelf heeft meegemaakt. LinkedIn: Ed Bindels Website: applemuseum.nl Sponsor: Rabobank Misschien niet de eerste plek waar je kijkt als IT’er, maar wel één waar je je sneller thuis voelt dan je denkt. Ontdek waarom op rabobank.jobs/ITIn deze aflevering 0:00:00 Hoe iJustine ineens in het museum stond0:01:31 De eerste Apple uit 1979 en de Holy Trinity van thuiscomputers0:10:38 Amac beginnen: 50 pagina’s businessplan en waarom Apple je locatie bepaalt0:24:05 Innoveert Apple nog, of speelt het vooral op safe?0:28:00 AI als schrijfhulp voor de museumteksten (en de spellingcorrectie-ergernis)0:39:08 Waarom je een visionair als Steve Jobs nodig hebt: van wifi tot multitouch0:44:44 Zes jaar bouwen aan het museum: van garage tot Think Different-tunnel0:57:28 70% buitenlandse bezoekers en het emotionele bezoek van iJustine1:03:32 Luistervraag van Wouter van Hoorn: komt er ooit een echte Apple 1?1:07:47 De Lisa die Apple met bulldozers liet vernietigen Genoemd in deze aflevering Apple Museum, het museum van Ed Bindels in Utrecht Amac, grootste Apple-reseller van Nederland HomeComputerMuseum, interactief computermuseum in Helmond iJustine, Amerikaanse tech-YouTuber die het museum bezocht Keep It Simple: The Early Design Years of Apple, boek van Hartmut Esslinger over zijn Apple-prototypes Marques Brownlee (MKBHD), tech-YouTuber die Randal graag in het museum zou zien Tips van de tafel Ed Bindels: Gebruik AI als schrijfhulp, maar redigeer altijd zelf. De eerste output is vaak “klinkbare onzin”; de winst zit erin dat je nooit met een blanco pagina begint.Randal Peelen: Plan meerdere bezoeken aan een goed museum. Hij liep er twee uur rond en denkt dat je na vier keer nog steeds nieuwe dingen ontdekt.Ed Bindels: Wil je lokaal AI draaien zonder de cloud? Een cluster van Mac Minis of Mac Studios blijkt daar stiekem verrassend goed in, dankzij de M-chip.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Je leverancier roept trots dat hij soeverein is. Maar als de wet Amerikaans is en de stekker in Washington zit, wie is er dan echt de baas? Digitale soevereiniteit is in een half jaar van vakjargon naar chefsache gegaan, en Randal is het woord inmiddels een beetje zat. Brenno de Winter (auteur van “Soevereiniteit! Hoe dan?”) en Ellen Mok (Digitale Doetank) leggen uit waarom het toch een groot ding is: door onze digitale afhankelijkheid hebben we een stuk macht uit handen gegeven aan bedrijven waar we geen regie over hebben. Het gesprek gaat van de Westfaalse vrede naar het uitzetten van AI-modellen voor niet-Amerikanen, en van het mondkapjes-moment naar Chinese staatshackers die dertien jaar in de systemen van Volkswagen zaten. De oplossing is volgens Ellen grappig genoeg niet zo complex: we geven het geld al uit, we moeten het alleen anders uitgeven. Onderweg dreigt Ellen haar Mistral-abonnement op te zeggen (waarna het model zich netjes gedraagt) en bouwt Brenno al zijn slides om naar platte markdown, inclusief herbruikbare katplaatjes. Over Ellen Mok Ellen Mok is oprichter van de Digitale Doetank, een steward-owned advieskantoor dat overheden en bedrijven helpt bij digitale autonomie. Ze werkte eerder als Manager Cyber Strategy & Risk bij KPMG en als cybersecurity-onderzoeker bij de AIVD (onder meer in het Cyber China-team), en was in 2024 kandidaat voor D66 voor het Europees Parlement. Ze is daarnaast extern adviseur van het Digitale Autonomie Competentiecentrum (DACC). LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/ellen-mok-a238727b/ Website: https://www.digitaledoetank.nl/ Over Brenno de Winter Brenno de Winter is informatiebeveiligingsexpert, voormalig onderzoeksjournalist (Journalist van het Jaar 2011) en auteur van “Soevereiniteit! Hoe dan?”. Hij is voorzitter van Stichting LibreKAT (rond OpenKAT) en actief vanuit zijn bedrijf Vigilis B.V. In de aflevering presenteert hij zijn nieuwe open source presentatietool op basis van markdown. LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/brenno Website: https://dewinter.com/ Sponsor: Rabobank Misschien niet de eerste plek waar je kijkt als IT’er, maar wel één waar je je sneller thuis voelt dan je denkt. Ontdek waarom op rabobank.jobs/ITIn deze aflevering 0:00:00 Intro: soevereiniteit sexy maken en een Europese virusscanner0:02:15 Ellens Digitale Doetank: een advieskantoor zonder afhankelijkheid als verdienmodel0:04:11 Gemeente Amsterdam als launching customer en de beslisboom voor de cloud0:09:07 Soevereiniteit versus digitale autonomie, en waarom “wij kunnen geen hyperscalers” onzin is0:14:13 De kostencurve: Europees doet vooraf pijn, Amerikaans achteraf0:17:07 Van de Westfaalse vrede naar big tech als de nieuwe baas0:20:33 Het mondkapjes-moment en AI-modellen die voor niet-Amerikanen dichtgaan0:23:02 Waarom de IT geen leermechanisme heeft zoals de luchtvaart0:28:03 Slides als platte markdown: Brenno’s ontsnapping uit PowerPoint (met katten)0:31:42 Sponsor: Rabobank0:36:20 Vibecoden met Amerikaanse modellen: mag dat als je hier zo tegen bent?0:46:06 Van ISO 27001 tot een echt soevereiniteitsstempel0:57:49 Het Cloud Sovereignty Framework, de SEAL-niveaus en de wildgroei aan modellen1:05:22 Nationale veiligheid Amerikaanse stijl: toegang tot de meest gevoelige data1:13:57 256 miljard per jaar naar big tech, ongeveer een heel land aan economie1:20:22 Chinese staatshackers, dertien jaar bij Volkswagen en gedumpte e-auto’s1:29:07 Luistervraag Boba: wordt soevereiniteit ooit sexy?1:36:17 Luistervraag Robert-Jan: wat moeten nerds nog bouwen? Genoemd in deze aflevering Soevereiniteit! Hoe dan?, het boek van Brenno de Winter Digitale Doetank, Ellens advieskantoor voor digitale autonomie Cloud Sovereignty Framework, het Europese model met SEAL-niveaus 0 tot 4 Volwassenheidsmodel Digitale Autonomie (DACC), zelftest voor je organisatie MITRE ATT&CK Framework, het community-model dat als inspiratie diende Nextcloud All-in-One, open source werkplek om zelf te hosten The Good Cloud, Nederlandse gehoste Nextcloud-dienst Stichting LibreKAT, Brenno’s stichting rond OpenKAT OciDeck, Brenno’s open-source presentatietool op basis van markdown Tips van de tafel Brenno: Maak van je presentaties platte markdown in plaats van PowerPoint; doorzoekbaar, herbruikbaar en het scheelt gigabytes aan opslag.Brenno: Vibecode gerust met AI, maar lees je eigen code en sla geen stappen over, anders bouw je cognitieve schuld op.Ellen: Koop bij een aanbesteding op je eigen normen en waarden, niet op de laagste prijs; anders komt er nooit een volwassen Europees alternatief.Ellen: Ga deze week bewust iets vets kopen of gebruiken dat Europees is.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Liegt ChatGPT tegen je? Niet helemaal, zegt Julia Janssen, want een leugen heeft een motief en een machine geen bewustzijn. Maar de bedrijven erachter wél. Kunstenaar en ambassadeur databescherming Julia Janssen schoof voor de zoveelste keer aan, dit keer met een pet op. Met haar installatie Chadding, die debuteerde rondom het World Economic Forum in Davos, laat ze ChatGPT zelf vertellen hoe het onze kijk op de werkelijkheid kleurt: niet waarheidsgetrouw, maar plausibel klinkend, en steeds vaker gesponsord. Ze legt uit hoe merken via “generative engine optimization” antwoorden sturen, hoe de Israëlische overheid die techniek al inzette rond Gaza, en waarom de relatie met een chatbot gevaarlijker is dan met een rij Google-resultaten: het voelt als een coach, een vriend, een orakel. Daarna wordt het persoonlijk. Julia stortte in november 2025 twaalf meter een ravijn in, alleen, zonder telefoon, met een gebroken arm, en moest zichzelf eruit klimmen en zwemmen. Dat ongeluk werd haar scherpste argument: elke keer dat je een chatbot om advies vraagt, geef je je brein het signaal dat je het zelf niet kan. Haar tegenzet is een pet met “Ask anything”, een uitnodiging om weer mensen iets te vragen in plaats van een AI. Over Julia Janssen Julia Janssen (1994) is kunstenaar, spreker en sinds 2021 ambassadeur van Stichting Data Bescherming Nederland (SDBN), waar ze betrokken is bij collectieve rechtszaken tegen onder meer X, Amazon en Adobe. Ze maakt interactieve en performatieve installaties over de invloed van data en AI, eerder onder andere het voorleesproject met 835 privacyvoorwaarden en een werk waarin ze haar hele Facebook-archief op pingpongballetjes beschreef. In 2023 nam Mozilla haar op in de Rise25. LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/julia-janssen-85218b141/ Website: https://studiojuliajanssen.com/ In deze aflevering 0:00:00 Intro: succesvol Big Tech aanpakken en waarom je echt alles mag vragen0:00:25 Terug aan tafel, met een pet, en de ironie van Instagram0:03:19 Chadding in Davos: kunst tussen de house of Amazon en house of Google0:05:26 Geen waarheidsmachine maar een plausibiliteitsmachine0:11:03 Het gesprek met ChatGPT: “zijn je antwoorden neutraal?”0:12:46 SEO werd GEO: hoe merken zich in je chatbot wurmen0:14:54 Hij, zij of het? Waarom Julia bewust “het” zegt0:15:36 Liegen versus een onwaarheid, en wie hier het bewustzijn heeft0:22:37 Automatiseringsbias en de hersenen als spier die je moet trainen0:25:35 Soevereiniteit, Fable en de Ais-inevitable-mantra van Davos0:30:57 Als technologie een wapen wordt: het voorbeeld rond Gaza0:32:17 Is dit een bubbel, en wat blijft er liggen als hij barst?0:40:33 Vooruitgang of bewegingsarmoede? Van e-fiets tot brain rot0:45:55 Twaalf meter het ravijn in: zelfredzaam zonder telefoon0:58:44 De pet: Ask Anything, Sam Altman bij Jimmy Fallon en pro-human1:06:06 Lissabon: een park vol mensen die elkaar weer vragen stellen1:09:56 Hoopvol, niet optimistisch, want hoop is een spier Genoemd in deze aflevering Chadding, de installatie waarin ChatGPT zichzelf ontmaskert Ask Anything-pet, het statement en de beweging voor menselijk gesprek Studio Julia Janssen, portfolio en nieuwsbrief van de kunstenaar 0.0146 seconds, het voorleesproject met 835 privacyvoorwaarden Stichting Data Bescherming Nederland, collectieve rechtszaken tegen Big Tech Tips van de tafel Julia: Noem AI bewust “het”, geen “hij” of “haar”, dat creëert afstand tot de machine erachter.Julia: Vraag advies of de weg eens aan een mens in plaats van aan een chatbot; juist die kleine gesprekjes hebben waarde.Julia: Train je brein als een spier en los niet alles met een instant antwoord op, anders wordt de drempel voor moeilijke dingen steeds hoger.Randal: Kies bewust waar AI je echt iets oplevert en balanceer dat, bijvoorbeeld wel de auto naar werk, maar dan toch naar de sportschool.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Joost Schellevis, medeoprichter van Met Nerds om Tafel en techjournalist bij de NOS, is terug aan tafel, samen met Marieke Rijken van DIVD en cyber-startup AdversIQ. Joost vertelt hoe agentic coding (vibecoden) zijn onderzoeksjournalistiek een hefboom geeft: voor het verhaal over kalf Ollie liet hij Claude het geheime controlegetal in Ierse oormerknummers reverse-engineeren, waardoor het scrapen van 11.000 kalfjes opeens realistisch werd. Het idee blijft mensenwerk, de doorbraak komt van de machine. Maar er is een keerzijde: false en toxic productivity, om half drie ’s nachts in bed een scraper fixen via Claude Code op een VPS, en het gevoel dat je brein gefrituurd raakt. Randal noemt het een gokkast voor je hersenen. Marieke houdt daar het hoofd koel tegenover: is dat nou AI, of gewoon slecht energiemanagement? Zij trekt het gesprek ook naar de pricing-oorlog (wat doe je als je verslaafd raakt en de prijs vervijfvoudigt?), open weights, Chinese modellen en GPT-NL. Samen met Joost ontleedt ze de grote vraag van de avond: waar liggen de grenzen voor een hacker en voor een journalist, en mag de een eigenlijk meer dan de ander? Over Joost Schellevis Joost Schellevis is techjournalist (redacteur data en tech) bij de NOS en medeoprichter van Met Nerds om Tafel. Aflevering 0 was aan zijn eigen keukentafel. Hij begon ooit als stagiair bij Tweakers en schrijft al jaren over de duistere kant van het internet, datalekken en privacy. Recent zette hij AI-agents in voor onderzoeken als het Ollie-verhaal over Iers kalvertransport. LinkedIn: https://nl.linkedin.com/in/joostschellevis Website: https://schellevis.net/ Over Marieke Rijken Marieke Rijken (ook bekend als Smits..) leeft in twee werelden: ze zit diep in de Nederlandse hackerscommunity via DIVD (waar ze de communicatie doet en projectlead is van hackerkamp WHY2025) en bouwt als medeoprichter aan cyber-startup AdversIQ. Ze vertaalt de hackerwereld naar iets waar gewone bedrijven mee kunnen werken. LinkedIn: https://www.linkedin.com/in/piiindakaas/ Website: https://www.adversiq.com/ In deze aflevering 0:00:00 Cold open: machteloos in de tandartsstoel met een stuiterbal0:02:09 Terug aan tafel, 9,5 jaar na aflevering 0 aan de keukentafel0:06:40 Vibecoden zonder rem: “skip permissions all the way”0:12:18 Kalf Ollie en het gekraakte oormerk: scrapen wat eerst onmogelijk was0:16:44 Waarom dit een AI-succesverhaal is: jouw idee, Claudes controlegetal0:21:48 Je brein frituren: van false naar toxic productivity0:23:10 Agents bijsturen vanaf je telefoon met Paseo0:31:15 Ben je nog developer als je geen regel code meer schrijft?0:37:33 Enshittification van AI: nu spotgoedkoop, straks een luxeproduct0:40:02 Alles nu bouwen, voordat de prijzen omhooggaan0:45:19 Open weights, Chinese modellen en de worsteling van GPT-NL0:51:08 Eén deep research, 103 Fable-agents, weeklimiet in een uur weg0:58:58 Mag een hacker meer dan een journalist? De ethiek van de randjes1:04:40 De AIVD-laptop op je stoep: hoever mag je kijken?1:12:32 Waarom het stilvallen van Fable 5 geen voorpaginanieuws werd1:18:20 Luistervragen: kussens, dure Hästens-bedden en geen internet Genoemd in deze aflevering Kalf Ollie bij de NOS, Joosts onderzoek naar Iers kalvertransport Paseo, je coding-agents bijsturen vanaf je telefoon of VPS AdversIQ, Mariekes platform dat toeleveringsketens van buitenaf in kaart brengt DIVD, instituut dat kwetsbaarheden meldt en hackers begeleidt Schellevis.net, Joosts eigen (gevibecode) website Honkbal.net, Joosts hobbyproject met MLB-wedstrijden op Nederlandse tijden Kagi, de betaalde zoekmachine die Joost gebruikt Tips van de tafel Joost: Bestuur je Claude Code-agents vanaf je telefoon met Paseo, een self-hosted daemon op je VPS. Getipt door Bart de Water.Randal: Pak niet standaard het zwaarste model. Veel werk kan met een kleiner model of zelfs Haiku; er zit een kunst in het minimaal noodzakelijke model kiezen.Randal: Geen prikkende veertjes in je gezicht? Kies een kussen van 100 procent dons (geen eendenveren) met een dicht geweven katoenen hoes.Marieke: Gooi een Starlink met zonnepaneel in je kampeer- of noodpakket, dan zit je nooit zonder internet.See omnystudio.com/listener for privacy information.