Vroeg!

Ze hielpen vluchtelingen uit het water, gaven droge kleren, redden levens. En nu riskeren ze twintig jaar cel. Wie zijn ‘The 24 of Lesbos’ — en waarom staat Nederlander Pieter Wittenberg opnieuw voor de rechter? Journalist Ingeborg Beugel, al jarenlang correspondent in Griekenland volgt de zaak op de voet en is nu dan ook op Lesbos.

Morgen is het vijf jaar geleden dat kabinet-Rutte III viel over het toeslagenschandaal. Op het eerste gezicht lijkt het erop dat de betrokken politici daarmee verantwoordelijkheid namen voor het falende beleid waarvan duizenden burgers slachtoffer werden. Maar in hoeverre is die verantwoordelijkheid daadwerkelijk genomen? Hoe staat het met de beloofde structurele veranderingen? En zijn alle gedupeerden inmiddels gecompenseerd? We praten erover met oud-politicus Renske Leijten. Over het toeslagenschandaal schreef ze een boek: 'Leuker kunnen we het niet maken'.

Het stoppen van deze samenwerkingen past in een grotere strategie van Trump. Al eerder besloot Trump zich terug te trekken uit de World Health Organisation. Met het terugtrekken van de VS slonk het budget van de WHO met 20%. Een gat dat niet zomaar op te vullen is door andere deelnemende landen. Hoe groot zijn de gevolgen van het terugtrekken van de VS in deze VN-organisaties en hoeveel invloed heeft deze beslissing op de internationale rechtsorde? We gaan er vandaag uitgebreid over praten met Eerste kamerlid buitenlandse zaken, ontwikkelingssamenwerking en Europese zaken Farah Karimi.

Meer verdienen, minder werkdruk en je eigen uren kunnen bepalen. Veel mensen die werkzaam zijn in de zorg en onderwijs kiezen ervoor dit te doen als zelfstandige. Door de personeelstekorten in deze sectoren lijken zelfstandigen een sterke positie te hebben, maar de zzp-wet kan hier verandering in brengen.  De zzp-wet zou in 2025 voor het eerst worden gehandhaafd maar dit is weer met een jaar uitgesteld. Hoe zit het met de handhaving van schijnzelfstandigen in deze sectoren en wat voor invloed hebben de grote hoeveelheden zzp'ers eigenlijk op de zorg en het onderwijs?  Jan bespreekt het vandaag met Niels van der Neut, universitair docent arbeidsrecht op de UVA en specialist op het zzp-dossier!

Het mag duidelijk zijn dat het voor ons allemaal belangrijk is om te bewegen, maar hoe zorg je ervoor dat iedereen die dit wil op een veilige en toegankelijke manier kan sporten? En wat is dat eigenlijk: een inclusieve sportwereld? We praten erover met Jasmijn Holla, lector van het lectoraat Kracht van Sport en Bewegen bij Inholland! Goedemorgen!

De allereerste top EU-Jordanië vindt vandaag plaatst. President von der Leyen en voorzitter Costa Koning Abdullah II gaan met elkaar in gesprek over het strategisch partnerschap tussen de EU en Jordanië. Jordanië is het stabiele land in een onrustige regio. Het land dient al vele jaren als gastheer voor miljoenen vluchtelingen en is daarmee een belangrijke speler in het geo-politieke landschap. Wat maakt Jordanië tot deze stabiele baken in het Midden-Oosten en is dit nog altijd een passende titel voor deze monarchie die steeds meer onder spanning lijkt te staan? We bespreken het vandaag met Joas Wagemakers universitair hoofddocent Islam en Arabisch aan de Universiteit Utrecht.

Het is vandaag precies vijf jaar geleden dat een groep geradicaliseerde Trump-fans en complotdenkers het Capitool bestormden. Het symbool voor de Amerikaanse democratie. En die democratie staat onder de inmiddels herkozen president Donald Trump onverminderd onder druk. Dit jubileum van de bestorming vindt plaats na het weekend waarin Amerika de macht overnam in Venezuela. Wat zegt dit over onze wereldorde, over Trump als leider en over de democratie in de Verenigde Staten. Een land dat dit jaar een onafhankelijkheid viert van 250 jaar, maar dat inmiddels op z'n grondvesten aan het trillen is. We praten erover met Manon Portos Minetti, Amerika-kenner en onderzoeker aan Universiteit Leiden!

Cuba leek lang, voor in elk geval de buitenstaanders, wel een levend filmdecor: oldtimers, gekleurde huizen, dikke sigaren en nachten vol rum en salsa. Maar dat romantische plaatje staat in schril contrast met de werkelijkheid van vandaag. Het toerisme ligt plat, de tekorten zijn ongekend en steeds meer mensen proberen het eiland te ontvluchten. Afgelopen zaterdag stond Cuba, als belangrijke bondgenoot van Venezuela, opeens weer midden in het nieuws. Tijdens een persconferentie over de Amerikaanse aanval op Venezuela, haalde president Trump en zijn minister van Buitenlandse zaken, Rubio, fel uit naar Havana. Met mijn gast, de Cubaanse filmmaker Yuribert Capetillo Hardy, zetten we het komende uur de schijnwerpers op Cuba en proberen we te doorgronden wat er daar allemaal speelt.

De afgelopen 52 weken zijn er vele onderwerpen behandeld die de staat van de wereld weergeven. Met alle onrust, onzekerheid wordt er gesnakt naar verbinding. De feestdagen zijn er - naast dat vetmakende kerstdiner - ook om stil te staan bij begrippen als rechtvaardigheid en saamhorigheid.  Vandaag praat Jan met twee mensen van Het Rode Kruis. Zij zetten zich al jaar en dag in voor mensen in nood. Bij een natuurramp of gewapend conflict helpen zij de slachtoffers. Maar hoe lever je hulp als de middelen en de mensen schaars zijn? Hoe maak je keuzes en zorg je ervoor dat conflicten niet vergeten worden? En wat zijn de vergeten conflicten van onze tijd?  Te gast: Hoofd internationale hulp Derk Segaar en woordvoerder Bastiaan van Blokland van het Rode Kruis ** Deze uitzending hebben we van te voren opgenomen, hierdoor zullen we vandaag ook geen luisteraarsvragen beantwoorden.

Vlak voor de Tweede Kamer met kerstreces ging, werd er nog snel gedebatteerd over een pakket aan maatregelen dat onder andere het ongedocumenteerd zijn in Nederland strafbaar stelt. Omdat we dit bij Vroeg! niet zomaar aan ons voorbij kunnen laten gaan, praten we vanmorgen met Savannah Koolen, directeur van Stichting Here to Support. Want wat houdt deze nieuwe wetgeving in, wie is de groep ongedocumenteerde mensen waar zoveel over wordt gepraat, en wat zou het effect van deze wetgeving zijn op het welzijn van deze gemeenschap?