Het Mediaforum

Het is een jaar geleden dat Trump aan zijn presidentschap begon: een jaar waarin het nieuws uit Amerika ons om de oren vloog. Ook vandaag weer, want Trump deelde een tekstbericht dat hij ontving van NAVO-baas Rutte. Daarin prijst hij de president voor zijn werk in Syrië, Gaza en Oekraïne en hoopt dat er een oplossing voor Groenland wordt gevonden. Met zoveel nieuws uit het land, rijst de vraag wat je als nieuwsmedium wel en niet belicht. "Het is belangrijk om te constateren dat dit de strategie is waarmee Rutte de NAVO bij elkaar probeert te houden", zegt Pieter Klok, hoofdredacteur van de Volkskrant. Hij vindt het vooral belangrijk om aandacht te blijven besteden aan de verhalen van Amerikanen die lijden onder het beleid van Trump. "We moeten naar levens vragen, niet naar meningen. Hoe heeft Trump het leven van Amerikanen beïnvloed?" Volgens Niki van der Naald, adjunct-hoofdredacteur van de Gelderlander, moet je daarbij altijd nadenken over wie je als journalist belicht. "Je moet altijd nadenken over de mix van mensen die je in je verhaal aan het woord laat."

In Utrecht vond gistermiddag een grote explosie en brand plaats die sindsdien het nieuws domineerden. Met vier gewonden en geen zwaargewonden of doden lijkt de schade verder alleen materieel te zijn. Was de reactie van de media en hulpdiensten achteraf gezien passend? "Het viel me op hoe groot de journalistiek en de hulpdiensten dit oppakten", zegt podcastmaker Elger van der Wel. "Ik snap het, maar ik vraag me af of er evenveel aandacht voor was geweest als dit in een buitenwijk in Emmen was gebeurd." Marc Veeningen, hoofdredacteur Nieuws bij Talpa, begrijpt de reactie van de media goed. "Je weet nooit hoe breaking news zich ontwikkelt. Je moet elke keer een inschatting maken hoe je erop reageert." Aan tafel zitten Marc Veeningen, Elger van der Wel en Spraakmaker Marc Slors. Eveline van Rijswijk van het Taalteam sluit het mediaforum af.

Grok, de AI-chatbot van Elon Musk, wordt volop gebruikt op X, het voormalige Twitter. Gebruikers vragen de chatbot om naaktbeelden of geseksualiseerde poses te simuleren van bestaande foto's, voornamelijk van (bekende) vrouwen en meisjes. Inmiddels is dat achter een betaalmuur gezet, maar daar kunnen gebruikers ook omheen werken. "Musk verdient er ook nog eens aan", reageert AI-expert Laurens Vreekamp. "Een verbod op Grok zou het ontmoedigen. Als de drempel hoger wordt, nemen gelegenheidsmomenten af en dat voorkomt schade." Siebe Sietsma, adjunct-hoofdredacteur van RTL Nieuws, stelt dat er vrouwen "roedels mannen over zich heen krijgen" die hen "kapot" willen maken. "Die chatbots hebben extreem veel macht", zegt Sietsma. "We zijn in het Wilde Westen terechtgekomen waarbij makkelijk slachtoffers vallen. Maar mensen ervaren er ook veel plezier aan. Het is een veelzijdig fenomeen."  Aan tafel zitten Laurens Vreekamp, Siebe Sietsma en Spraakmaker Ageeth Ouwehand.

Het is al dagen zeer onrustig in Iran. De massale protesten in het land hebben al een groot aantal slachtoffers geëist. Maar beelden van de protesten zien we maar weinig. En dan is het ook nog maar de vraag hoe echt die beelden zijn, aangezien het Iraanse regime er baat bij heeft om deze te beïnvloeden. Hoe breng je dan toch betrouwbaar en voldoende nieuws? "Dat is heel moeilijk, want de internet- en telefoonverbindingen zijn afgesloten", vertelt Wilma Haan, adjunct-hoofdredacteur van de NOS. "En met de Starlink-verbinding komt er wel wat beeldmateriaal van omstanders naar buiten en dat analyseren we met OSINT-specialisten die de beelden kunnen verifiëren." Volgens journalist en Amerikadeskundige Casper Thomas laten deze protesten ook goed zien "hoe belangrijk het is dat een redactie wortels heeft in de hele wereld". "Je moet overal thuis zijn." Politiek commentator Kees Boonman ziet ook hoe lastig het is om verslag te doen van de demonstraties. "Ik heb heel veel bewondering voor journalistieke redacties en correspondenten in de regio." Aan tafel zitten Kees Boonman, Wilma Haan en Spraakmaker Casper Thomas.

Het begin van 2026 werd getekend door de Amerikaanse inval in Venezuela en het oppakken van hun leider Maduro. Maar daar blijft het niet bij. In de eerste weken van het jaar worden we overspoeld met groot nieuws, zoals de dood van een demonstrant door een ICE-agent, Trumps uitspraken over Groenland, Colombia, Mexico en Cuba, de oorlog in Oekraïne, Gaza en de mogelijke implosie van de NAVO. "Het is ongekend", zegt Eelco Bosch van Rosenthal, presentator en verslaggever bij Nieuwsuur. "In wat voor onzekere tijd leven we?" Wendelmoet Boersema, hoofdredacteur van Trouw, erkent hoe ingewikkeld het is "orde in de chaos" te scheppen. "De spelregels zoals die er altijd waren, gelden niet meer." Ook oud-politicus André Rouvoet merkt op dat het onzekere tijden zijn. "Dit raakt ons directer dan anders wereldnieuws van de afgelopen jaren."

Het was een flinke chaos op Schiphol in de afgelopen dagen. Vier keer code oranje, de-icingvloeistof die op dreigt te raken en honderden vertraagde en geannuleerde vluchten. Bovendien werd er slecht gecommuniceerd met reizigers, met reputatieschade tot gevolg. Pas gisteravond zat Marjan Rintel, president-directeur van de KLM, bij Pauw & De Wit om verantwoording af te leggen voor de sneeuwchaos. "Het is niet handig dat je je als CEO van een groot bedrijf dat miskleunt niet in de media laat horen", zegt presentator Kefah Allush. Rennie Rijpma, hoofdredacteur van het AD, merkt op dat Rintel veel slimmer gebruik had kunnen maken van de media in de afgelopen dagen. "Je kunt niet alle gedupeerden één-op-één toespreken, dus dan moet je goed communiceren via de media. Mensen zijn niet zozeer gefrustreerd over hun vliegtuig dat niet vertrekt of de lange rijen die er staan, maar juist over dat ze geen informatie krijgen." Aan tafel zitten Rennie Rijpma, Kefah Allush en Spraakmaker Ruben Terlou. Frank van Pamelen van het Taalteam sluit met Mediaforum af.

Het is al 12 dagen onrustig in Iran. In Teheran begonnen de protesten, maar inmiddels gaan er in steden over het hele land mensen de straat op om te protesteren tegen het regime van Ayatollah. Bij de protesten wordt de overheid openlijk gescandeerd, waar de regering behoorlijk hard tegen optreedt. Toch is er weinig media-aandacht voor in Nederland. Volgens Paul Römer, oud-directeur radio en tv bij Talpa, wordt het "ondergesneeuwd" door de sneeuwval in Nederland, de Amerikaanse inval in Venezuela en Trumps doel om Groenland in te nemen. "Maar wat daar gebeurt is heel bijzonder en kan gevolgen hebben voor Europa." Eveline Bijlsma, verslaggever bij De Telegraaf, stelt dat het ingewikkeld is om de verhalen vanuit Iran deze kant op te krijgen, omdat er maar weinig correspondenten daar zijn en het gevaarlijk kan zijn om je als Iraniër uit te spreken. "Het is een regime waar we zo snel mogelijk van af moeten willen. Als die hoop gloort, is dat belangrijk." Er bestaat een kans dat Trump zich zal mengen in de protesten. "Als de escalatie groeit, zal er meer aandacht voor zijn", aldus Römer.  Aan tafel zitten Paul Römer, Eveline Bijlsma en Spraakmaker Jet Berkhout.

De formatie wordt weer voortgezet. Tijdens en na de feestdagen was het even rustig in politiek Den Haag, maar de onderhandelingen gaan nu weer verder. D66 sprak al met het CDA en de VVD, maar de vraag is nu vooral of de deur wordt opengezet voor JA21. "De stabiliteit van de partij moet nog bewezen worden, zeker als bestuurspartij", reageert Tahrim Ramdjan, chef opinie bij Het Parool. "Ik denk dat Bontenbal het onder voorwaarden wel wil en ik denk dat Jetten nee gaat zeggen", zegt Marc Adriani, hoofdredacteur van BNR Nieuwsradio. De formatie gaat er wel anders aan toe dan voorgaande keren, valt Ramdjan op. "Ze vertrouwen elkaar blijkbaar om het binnenshuis te houden." Aan tafel zitten Marc Adriani, Tahrim Randjam en Spraakmaker Peter Wijninga.

De Venezolaanse president Maduro is gevangengenomen door de VS en verscheen, net als zijn echtgenoot Cilia Flores, gisteren voor het eerst in de rechtbank in New York. Zoals we gewend zijn van de Amerikanen, ging dat gepaard een zogenoemde 'perp walk'. "Het leek de landing op de maan wel, echt Hollywood", zegt columnist Roos Schlikker over alle commotie. "Het is een groot nieuwsfeit, maar het is ook show." Volgens Kamran Ullah, hoofdredacteur van De Telegraaf, is dit de "ultieme vernedering" voor Maduro. "Het is een machtsspel." De Amerikaanse president Trump lijkt overigens nog niet klaar met zijn internationale inmenging, zo geeft hij aan dat Groenland de volgende is.

De Verenigde Staten vielen zaterdag Venezuela binnen en namen president Maduro gevangen. Sindsdien staat de wereld op scherp. Wat heeft dit voor geopolitieke consequenties? Welke gevolgen heeft dit voor de internationale rechtsorde? En wat betekent dit voor de inwoners van Venezuela? Het kwam de afgelopen dagen allemaal aan bod. De New York Times en de Washington Post werden kort voor de aanval op de hoogte gesteld, maar besloten er geen ruchtbaarheid aan te geven om de troepen niet in gevaar te brengen. Jildou van der Bijl, hoofdredacteur van Het Parool, begrijpt die keuze. "Je moet informatie altijd goed afwegen, zeker wanneer je troepen in gevaar kan brengen. Je neemt de gevolgen van je berichtgeving altijd mee." Sofyan El Bouchtili, onderzoeksjournalist bij Investico, was erg onder de indruk van hoe snel er door de Nederlandse journalistiek op dit nieuws gereageerd werd. "Het was fantastisch om te zien dat ons journalistiek apparaat zo goed in staat is om deze gebeurtenis van zoveel kanten te belichten. Trump en zijn presidentschap maken dat journalisten heel snel en goed moeten reageren op hoe belangrijk dit nieuws is en wat het betekent."